Αναζήτηση αυτού του ιστολογίου

Τετάρτη 19 Αυγούστου 2026

Απίστευτη μεθόδευση κυβέρνησης – τραπεζών για μαζική απόσυρση ΑΤΜ από την επαρχία

Ο καταστηματάρχης -ο καφετζής, ο μπακάλης...- θα χρεώνει την κάρτα του πελάτη μέσω του POS και, στη συνέχεια, θα του δίνει το αντίστοιχο ποσό σε χαρτονομίσματα από το δικό του ταμείο. Αν ο έμπορος δεν έχει μετρητά, θα μπορεί να λέει «όχι» στον συνταξιούχο. Έτσι, η πρόσβαση του πολίτη στο ίδιο του το χρήμα μετατρέπεται από κατοχυρωμένο δικαίωμα σε ζήτημα... τύχης ή καλής θέλησης.

• • •

ελληνική επαρχία ερημώνει και μαζί της σβήνουν και οι τελευταίες υποδομές που κρατούσαν ζωντανές τις τοπικές κοινωνίες.

Μετά το μαζικό κλείσιμο των σχολείων, των ταχυδρομικών υποκαταστημάτων και των κέντρων υγείας, η κυβέρνηση και το εγχώριο τραπεζικό σύστημα προχωρούν τώρα στο επόμενο βήμα της οικονομικής ασφυξίας της περιφέρειας: την πλήρη κατάργηση των φυσικών τραπεζικών καταστημάτων και των μηχανημάτων ATM.

Αντί όμως να αναλάβουν την πολιτική ευθύνη για την απομόνωση εκατοντάδων χιλιάδων πολιτών, επιλέγουν να μετατρέψουν τους καφετζήδες, τους παντοπώλες και τους ιδιοκτήτες μικρών λιανικών καταστημάτων στα χωριά σε… άτυπους τραπεζοϋπαλλήλους.

Η αποκάλυψη αυτή δεν αποτελεί σενάριο επιστημονικής φαντασίας, αλλά επίσημη κυβερνητική παραδοχή. Σε γραπτή της απάντηση στο πλαίσιο του κοινοβουλευτικού ελέγχου, ύστερα από σχετική ερώτηση του βουλευτή Ιωαννίνων του ΠΑΣΟΚ, Γιάννη Τσίμαρη, η γενική γραμματέας Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, Θεώνη Αλαμπάση, ξεδίπλωσε με απόλυτη ψυχρότητα το νέο κυβερνητικό σχέδιο.

Μέσω της αναθεώρησης του ευρωπαϊκού κανονιστικού πλαισίου για τις υπηρεσίες πληρωμών (Κανονισμός PSR και Οδηγία PSD3), η οποία βρίσκεται σε πλήρη συνεννόηση και συμφωνία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, θεσμοθετείται η δυνατότητα ανάληψης μετρητών από εμπόρους λιανικής μέσω φυσικών καταστημάτων, ακόμη και χωρίς να προηγείται αγορά αγαθών ή υπηρεσιών από τον πελάτη.

Το έγγραφο-σοκ της κ. Αλαμπάση αναφέρει αυτολεξεί: «Θα προβλέπεται η δυνατότητα παροχής υπηρεσιών ανάληψης μετρητών από εμπόρους λιανικής μέσω φυσικών καταστημάτων, ακόμη και χωρίς να προηγείται αγορά αγαθών ή υπηρεσιών από τον πελάτη. Η παροχή των εν λόγω υπηρεσιών θα πραγματοποιείται σε προαιρετική βάση από τους εμπόρους λιανικής και αποσκοπεί στη βελτίωση της διαθεσιμότητας μετρητών, ιδίως σε περιοχές με περιορισμένη πρόσβαση σε ΑΤΜ ή τραπεζικά καταστήματα. Στο πλαίσιο αυτό, νομικά πρόσωπα θα παρέχουν υπηρεσίες διάθεσης μετρητών μέσω καταστημάτων λιανικής, ανεξάρτητα από την πραγματοποίηση αγοράς».

Πίσω από τις βερμπαλιστικές διατυπώσεις περί «βελτίωσης της διαθεσιμότητας μετρητών» κρύβεται μια ωμή πραγματικότητα. Οι συστημικές τράπεζες, έχοντας διασφαλίσει δισεκατομμύρια ευρώ κερδών από τις εξωφρενικές προμήθειες και τη διεύρυνση του επιτοκιακού περιθωρίου, αρνούνται να επενδύσουν στην παραμονή τους στην ελληνική επαρχία.

Αντί αυτού, η κυβέρνηση τους επιτρέπει να κλείσουν και τα τελευταία ΑΤΜ, μετακυλίοντας το κόστος, τον κίνδυνο και την ευθύνη της διανομής ρευστότητας στους ώμους της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας, που ήδη γονατίζει από την ακρίβεια και την υπερφορολόγηση.

Η εξέλιξη αυτή υπηρετεί τη λογική μείωσης του κόστους λειτουργίας των τραπεζών, οι οποίες όχι μόνο μειώνουν τον αριθμό των καταστημάτων, αλλά αποθαρρύνουν γενικότερα τη φυσική παρουσία των πελατών στα καταστήματα, εφαρμόζοντας μειωμένο ωράριο πρόσβασης στις θυρίδες και μόνο για περιορισμένο αριθμό τραπεζικών πράξεων.

Τι θα συμβεί όταν το ταμείο του καταστηματάρχη είναι άδειο;

 

Το «κόλπο» με το POS

Η κυβέρνηση επιχειρεί να παρουσιάσει αυτή την επιλογή ως μια σύγχρονη, ευέλικτη και «ευρωπαϊκή» λύση. Στην πράξη, πρόκειται για την πλήρη αποδόμηση της έννοιας της δημόσιας και καθολικής πρόσβασης σε βασικές χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες. Η διαδικασία που περιγράφεται είναι απλή στην τεχνική της εκτέλεση, αλλά εφιαλτική στην κοινωνική της διάσταση. Ο πολίτης ενός απομακρυσμένου χωριού, για παράδειγμα στην Πίνδο ή στα νησιά της άγονης γραμμής, δεν θα πηγαίνει στο ΑΤΜ της τράπεζας για να βγάλει τη σύνταξή του. Θα αναγκάζεται να πηγαίνει στο καφενείο ή στο μπακάλικο του χωριού. Ο καταστηματάρχης θα χρεώνει την κάρτα του πελάτη μέσω του POS και, στη συνέχεια, θα του δίνει το αντίστοιχο ποσό σε χαρτονομίσματα από το δικό του ταμείο.

Το πρώτο και βασικό ερώτημα που προκύπτει είναι: Από πού θα βρίσκει τα μετρητά ο παντοπώλης ή ο καφετζής; Η απάντηση της κυβέρνησης είναι «από τις καθημερινές του εισπράξεις». Δηλαδή, το κράτος βασίζεται στο γεγονός ότι κάποιοι άλλοι πελάτες θα συνεχίσουν να πληρώνουν με μετρητά, ώστε να δημιουργείται ένα απόθεμα στο συρτάρι της επιχείρησης. Την ίδια στιγμή, όμως, η ίδια κυβέρνηση με μια σειρά από φορολογικά νομοσχέδια διώκει τα μετρητά, επιβάλλει καθολική χρήση POS και υποχρεώνει ακόμα και τις πιο μικρές συναλλαγές να γίνονται ψηφιακά. Πρόκειται για μια μνημειώδη αντίφαση: από τη μία πλευρά στερεύουν την αγορά από φυσικό χρήμα και από την άλλη απαιτούν από τον μικρό έμπορο να λειτουργεί ως πηγή μετρητών για όλο το χωριό.

Τι θα συμβεί όταν το ταμείο του καταστηματάρχη είναι άδειο; Η κ. Αλαμπάση σπεύδει να διευκρινίσει ότι η υπηρεσία θα παρέχεται σε «προαιρετική βάση». Αυτό σημαίνει ότι αν ο έμπορος δεν έχει μετρητά θα λέει απλά «όχι» στον συνταξιούχο. Έτσι, η πρόσβαση του πολίτη στο ίδιο του το χρήμα μετατρέπεται από κατοχυρωμένο δικαίωμα σε ζήτημα… τύχης ή καλής θέλησης του ντόπιου επαγγελματία. Αν το καφενείο δεν δούλεψε το Σαββατοκύριακο, ο ηλικιωμένος κάτοικος του χωριού δεν θα έχει καθόλου χρήματα για να πραγματοποιήσει αγορές με μετρητά τη Δευτέρα.

 

Ανάληψη με το σταγονόμετρο

Για να χρυσώσουν το χάπι της πλήρους αποδόμησης των υποδομών, οι σχεδιαστές του Κανονισμού PSR και της Οδηγίας PSD3 εισάγουν αυστηρά, σχεδόν εξευτελιστικά όρια στα ποσά που θα μπορεί να αποσύρει ένας πολίτης μέσω αυτής της μεθόδου. Σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές κατευθυντήριες γραμμές, το ανώτατο όριο για ανάληψη μετρητών χωρίς αγορά από ένα κατάστημα λιανικής ορίζεται στα 50 ευρώ ανά συναλλαγή.

Η συγκεκριμένη δικλίδα ασφαλείας, που υποτίθεται ότι θεσπίστηκε για να μην ξεμένουν οι έμποροι από «ψιλά» και για να μη μετατρέπονται τα μπακάλικα σε αποθήκες χρημάτων, αποτελεί το πιο τρανταχτό τεκμήριο της αποτυχίας του σχεδίου. Τι σημαίνει πρακτικά το όριο των 50 ευρώ για έναν ηλικιωμένο στην επαρχία; Σημαίνει ότι αν η σύνταξή του είναι 500 ευρώ, θα πρέπει είτε να επισκεφθεί δέκα διαφορετικές φορές το παντοπωλείο μέσα στον μήνα, είτε να παρακαλέσει τον καταστηματάρχη να «χτυπήσει» την κάρτα του δέκα συνεχόμενες φορές στο POS – αν και εφόσον το επιτρέπουν τα συστήματα ασφαλείας της τράπεζας και αν υπάρχει το αντίστοιχο ρευστό στο συρτάρι.

Το κράτος και οι τράπεζες καταδικάζουν τους πολίτες της περιφέρειας να ζουν με το σταγονόμετρο, στερώντας τους το δικαίωμα να διαχειρίζονται ελεύθερα και σε αξιοπρεπείς ποσότητες τους κόπους μιας ζωής. Αν ένας κάτοικος χωριού χρειαστεί επειγόντως ένα μεγαλύτερο ποσό για μια έκτακτη ανάγκη υγείας ή για να πληρώσει ένα συνεργείο, η απάντηση του «μοντέρνου» συστήματος είναι ο απόλυτος εγκλωβισμός.

 

Το πάρτι των τραπεζών

Το ελληνικό τραπεζικό σύστημα αποτελεί μια μοναδική περίπτωση παγκοσμίως. Έχοντας ανακεφαλαιωθεί επανειλημμένα με τα χρήματα των Ελλήνων φορολογουμένων κατά τη διάρκεια των μνημονίων, σήμερα καταγράφει κέρδη-ρεκόρ που αγγίζουν τα 4 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως. Αυτά τα κέρδη δεν προέρχονται από τη χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας –καθώς η συντριπτική πλειονότητα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων παραμένει αποκλεισμένη από τον τραπεζικό δανεισμό– αλλά από τις υψηλές προμήθειες σε κάθε είδους συναλλαγή και από τη μεγάλη διαφορά ανάμεσα στα επιτόκια καταθέσεων (που είναι σχεδόν μηδενικά) και στα επιτόκια χορηγήσεων.

Αντί η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας να επιβάλει στις τράπεζες την υποχρέωση διατήρησης ενός ελάχιστου δικτύου καταστημάτων και ATM ανά περιφερειακή ενότητα ως κοινωνική αντιπαροχή για τη στήριξη που έλαβαν, λειτουργεί ως ο καλύτερος συνήγορος των συμφερόντων τους. Το κλείσιμο ενός τραπεζικού καταστήματος ή η απόσυρση ενός ATM σημαίνει για την τράπεζα άμεση μείωση του λειτουργικού της κόστους (ενοίκια, χρηματαποστολές, συντήρηση, προσωπικό). Με τη νέα ρύθμιση PSD3, οι τράπεζες απαλλάσσονται οριστικά από το «βάρος» της φυσικής παρουσίας στην επαρχία. Ολη η δουλειά της διαχείρισης των μετρητών, η οποία περιλαμβάνει την καταμέτρηση, τη φύλαξη και τη διανομή, μεταβιβάζεται δωρεάν στους ιδιώτες εμπόρους.

Είναι προφανές ότι το τραπεζικό σύστημα τρίβει τα χέρια του. Για κάθε «χτύπημα» της κάρτας στο POS του παντοπωλείου για την ανάληψη μετρητών, οι τράπεζες και οι εκκαθαριστές των συναλλαγών (providers) θα συνεχίσουν να καταγράφουν κινήσεις στα συστήματά τους, διατηρώντας την κυριαρχία τους πάνω στο οικονομικό σύστημα, χωρίς να ξοδεύουν ούτε ένα ευρώ για υποδομές.

 

Ο κίνδυνος στην ασφάλεια

Το έγγραφο της Γενικής Γραμματείας
Χρηματοπιστωτικού Τομέα
του υπ. Οικονομίας
και Οικονομικών που αποκαλύπτει
το επίμαχο σχέδιο

Μία από τις πιο επικίνδυνες και αποσιωπημένες πτυχές αυτής της προωθούμενης επιλογής είναι το ζήτημα της ασφάλειας. Τα τραπεζικά καταστήματα και τα ATM διαθέτουν θωρακισμένα συστήματα, κάμερες ασφάλειας, ειδικά συστήματα καταστροφής χαρτονομισμάτων σε περίπτωση παραβίασης (χρωμοκάψουλες) και φυλάσσονται από εξειδικευμένο προσωπικό. Οι χρηματαποστολές γίνονται με θωρακισμένα οχήματα και πάνοπλους συνοδούς.

Τι από όλα αυτά διαθέτει το παντοπωλείο ή το καφενείο ενός χωριού; Απολύτως τίποτα. Το ταμείο τους είναι ένα απλό συρτάρι ή μια κοινή ταμειακή μηχανή. Με τη θεσμοθέτηση της ανάληψης μετρητών χωρίς αγορά, η κυβέρνηση μετατρέπει ουσιαστικά κάθε μικρό κατάστημα της επαρχίας σε έναν απροστάτευτο στόχο για εγκληματικές ομάδες. Όταν θα γίνει ευρέως γνωστό ότι ο μπακάλης του χωριού υποχρεούται ή συνηθίζει να κρατά μεγάλα ποσά σε μετρητά στο ταμείο του για να εξυπηρετεί τις αναλήψεις των συγχωριανών του, το κατάστημά του γίνεται αυτόματα μαγνήτης για ληστείες.

Ο επαγγελματίας της περιφέρειας καλείται να ζει με τον μόνιμο φόβο να μετατραπεί σε στόχο, χωρίς καμία απολύτως κρατική προστασία. Η αστυνομική παρουσία στην επαρχία είναι ήδη δραματικά υποβαθμισμένη, με τα περισσότερα αστυνομικά τμήματα της περιφέρειας να υπολειτουργούν ή να έχουν κλείσει. Το να ζητάς λοιπόν από τον ηλικιωμένο καφετζή να εκτελεί χρέη ταμία τράπεζας, χωρίς καμία υποδομή ασφάλειας, συνορεύει με την πολιτική ανευθυνότητα και την εγκληματική αδιαφορία για την ανθρώπινη ζωή.

 

Ο θάνατος της επαρχίας

Η ερώτηση του βουλευτή του ΠΑΣΟΚ, Γιάννη Τσίμαρη, έφερε στην επιφάνεια ένα πρόβλημα που καίει την ελληνική περιφέρεια και ιδιαίτερα νομούς όπως αυτός των Ιωαννίνων, με δεκάδες απομακρυσμένα και ορεινά χωριά. Η απάντηση της κ. Αλαμπάση, αντί να καθησυχάσει, επιβεβαίωσε τους χειρότερους φόβους. Η κυβέρνηση δεν έχει κανένα σχέδιο για την ανακοπή της ερήμωσης της υπαίθρου. Αντίθετα, επιταχύνει τη διαδικασία, αποκόπτοντας τους κατοίκους από το χρηματοπιστωτικό σύστημα.


Η πρόσβαση σε μετρητά δεν είναι πολυτέλεια· είναι προϋπόθεση επιβίωσης για τις μεγαλύτερες ηλικιακά ομάδες που ζουν στην επαρχία, οι οποίες δεν είναι εξοικειωμένες με το e-banking και τις ψηφιακές εφαρμογές. Όταν μια κυβέρνηση στερεί από τον πολίτη τη δυνατότητα να διαχειρίζεται το εισόδημά του στον τόπο του, του στέλνει ένα ξεκάθαρο μήνυμα: «Φύγε». Αυτή η πολιτική οδηγεί μαθηματικά στο σβήσιμο των χωριών μας, στη συγκέντρωση του πληθυσμού στα μεγάλα αστικά κέντρα και στην πλήρη εγκατάλειψη της παραγωγικής υπαίθρου.

Το ΠΑΣΟΚ, μέσω της ερώτησης του βουλευτή του, ανέδειξε το τεράστιο κενό που δημιουργείται, αλλά η κυβερνητική απάντηση αποδεικνύει ότι ηγείται μιας πολιτικής που βλέπει την κοινωνία μόνο μέσα από τους δείκτες των λογιστικών φύλλων των τραπεζών. Το «μπαλάκι» των ευθυνών πετάχτηκε για άλλη μία φορά στην εξέδρα, ή μάλλον στο counter του μικρού επαγγελματία.

 

 

Αναδημοσίευση: efsyn.gr

Τρίτη 18 Αυγούστου 2026

Τούρκοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι εντόπισαν το σπήλαιο που συνέγραψε ο Όμηρος

Ένα σπήλαιο στην περιοχή του Μπουρνόβα, λίγο έξω από τη Σμύρνη, συνδέεται εδώ και αιώνες με μία από τις πιο γνωστές παραδόσεις γύρω από τον Όμηρο. Οι ντόπιοι το αποκαλούν «Κοιλάδα του Ομήρου» και υποστηρίζουν ότι ο αρχαίος ποιητής πέρασε από εκεί και συνέθεσε τα επικά του έργα.

• • •

Η παράδοση αυτή δεν έχει αποδειχθεί ιστορικά. Άλλωστε, ούτε ο ακριβής τόπος καταγωγής του Ομήρου ούτε το σημείο όπου δημιούργησε τα έργα του είναι γνωστά με βεβαιότητα. Παρ’ όλα αυτά, η περιοχή της αρχαίας Σμύρνης αποτελεί εδώ και πολύ μεγάλο διάστημα έναν από τους τόπους που συνδέονται στενότερα με το όνομά του.

Το ενδιαφέρον για το σπήλαιο αναμένεται μάλιστα να ενισχυθεί λόγω της νέας κινηματογραφικής «Οδύσσειας» του Κρίστοφερ Νόλαν, η οποία επαναφέρει στο προσκήνιο τον μυθικό κόσμο του ομηρικού έπους.

Μια παράδοση με ρίζες στην αρχαιότητα

Η σχέση της Σμύρνης με τον Όμηρο δεν αποτελεί σύγχρονη επινόηση. Ήδη κατά την αρχαιότητα υπήρχαν αναφορές που συνέδεαν τον ποιητή με την περιοχή.

Ο Παυσανίας, ο οποίος έζησε τον 2ο αιώνα μ.Χ., αναφέρει ότι κοντά στις πηγές του ποταμού Μέλη υπήρχε σπήλαιο που η παράδοση θεωρούσε τόπο όπου ο Όμηρος συνέθεσε τα ποιήματά του.

Η αναφορά αυτή αποτέλεσε στη συνέχεια μία από τις βάσεις για τη διαχρονική διεκδίκηση της περιοχής ως πιθανής πατρίδας του ποιητή. Η Χίος είναι μία ακόμη περιοχή που έχει συνδεθεί με την καταγωγή του, ενώ και οι δύο εντάσσονται στην ευρύτερη ιστορική γεωγραφία της Ιωνίας.

Τα στοιχεία που επικαλούνται οι υποστηρικτές της θεωρίας

Ο Τούρκος ερευνητής Αλτάν Αλτίν υποστηρίζει ότι η περιοχή του Μπουρνόβα δεν αποτελεί απλώς έναν τόπο που συνδέθηκε εκ των υστέρων με τον Όμηρο.

Όπως υποστηρίζει, ένα ανάγλυφο του 3ου αιώνα π.Χ., το οποίο απεικονίζει τη θεοποίηση του ποιητή, περιλαμβάνει λεπτομέρειες που παραπέμπουν στο συγκεκριμένο σπήλαιο και στο τοπίο γύρω από αυτό. Κατά την άποψή του, πρόκειται για μία ένδειξη ότι η σύνδεση του Ομήρου με την περιοχή ήταν ήδη γνωστή στην αρχαιότητα.

Στην ίδια κατεύθυνση αναφέρονται και αρχαιολογικά ευρήματα από την αρχαία Σμύρνη. Νομίσματα στα οποία απεικονίζεται ο Όμηρος θεωρούνται ένδειξη ότι οι κάτοικοι της πόλης τον αντιμετώπιζαν ως σημαντικό κομμάτι της δικής τους πολιτιστικής παράδοσης.

Στο εσωτερικό του σπηλαίου υπάρχουν ακόμη ελληνικές επιγραφές χαραγμένες στους βράχους. Η ηλικία τους, ωστόσο, δεν έχει προσδιοριστεί με σαφήνεια, επομένως δεν αποτελούν ασφαλή απόδειξη ότι ο Όμηρος βρέθηκε ποτέ εκεί.

Ο Όμηρος ως κομμάτι της ταυτότητας του Μπουρνόβα

Η παρουσία του ποιητή στην περιοχή δεν περιορίζεται πλέον σε αρχαιολογικές και ιστορικές υποθέσεις. Ο Όμηρος έχει ενσωματωθεί στην πολιτιστική ταυτότητα του Μπουρνόβα.

Στον αρχαιολογικό χώρο του Γιεσίλοβα Χουγιούκ έχει τοποθετηθεί προτομή του, ενώ η συνοδευτική επιγραφή παρουσιάζει τον ποιητή ως δημιουργό της «Ιλιάδας» και της «Οδύσσειας» στη συγκεκριμένη γη.

Οι τοπικές αρχές επιδιώκουν να ενισχύσουν αυτή τη σύνδεση και να μετατρέψουν το σπήλαιο σε πόλο πολιτιστικού τουρισμού. Σχεδιάζεται η ανακαίνισή του και η πρόσβαση των επισκεπτών στον χώρο, με στόχο η περιοχή να προσελκύσει το διεθνές ενδιαφέρον.

Ο δήμαρχος του Μπουρνόβα, Ομέρ Εσκί, υποστηρίζει ότι η κληρονομιά του Ομήρου δεν αποτελεί ζήτημα αποκλειστικής διεκδίκησης, αλλά μέρος μιας ευρύτερης παγκόσμιας πολιτιστικής ιστορίας.

Από την αρχαιολογική θεωρία στην πολιτική αντιπαράθεση

Η ονομασία της περιοχής έχει, ωστόσο, αποτελέσει αντικείμενο πολιτικής αντιπαράθεσης.

Το 2024, στελέχη της τοπικής διοίκησης που πρόσκεινται στο AKP πρότειναν να αντικατασταθεί το όνομα «Κοιλάδα του Ομήρου» προς τιμήν ενός Τούρκου μαχητή, υποστηρίζοντας ότι ο χώρος δεν θα έπρεπε να διατηρεί ελληνική ονομασία.

Η πρόταση δεν έγινε αποδεκτή από τον δήμαρχο του Μπουρνόβα, ο οποίος τάχθηκε υπέρ της διατήρησης της ιστορικής ονομασίας και της ανάδειξης της περιοχής ως τόπου που συνδέεται με τον Όμηρο.

Έτσι, η μικρή σπηλιά της Σμύρνης εξακολουθεί να βρίσκεται στο επίκεντρο μιας συζήτησης που ξεκίνησε από την αρχαιότητα και συνεχίζεται μέχρι σήμερα: ποιος ήταν ο Όμηρος, από πού καταγόταν και ποιος τόπος μπορεί πραγματικά να θεωρηθεί πατρίδα του.

Η απάντηση παραμένει άγνωστη. Η παράδοση, όμως, συνεχίζει να κρατά ζωντανή τη σύνδεση του ποιητή με τη Σμύρνη.

 

 

Αναδημοσίευση: mixanitouxronou.gr

Δευτέρα 17 Αυγούστου 2026

H Ναταλία Ρασούλη για τις κηδείες Δημοσία Δαπάνη

Έξαλλη η Ναταλία Ρασούλη: «Ο Ράμφος δημοσία δαπάνη, ο Καλογερόπουλος όχι;» – «Ρε ξεφτιλισμένοι!»

Ας δούμε τι έγραψε στο facebook την περασμένη Τετάρτη 12 Αυγούστου η κόρη του τραγουδοποιού Μανώλη Ρασούλη

• • •

Δημοσία Δαπάνη:

Θα σας πω την δική μου εμπειρία.

Όταν έφυγε από τον άθλιο ετούτο κόσμο ο Μανώλης Ρασούλης, φίλοι και συνεργάτες του, υπογραμμίζω ΟΧΙ εγώ ΟΥΤΕ η οικογένειά του, φίλοι και συνεργάτες του, πρότειναν στο υπουργείο να γίνει η κηδεία του δημοσία δαπάνη λόγω της προσφοράς του στον Πολιτισμό της χώρας.

Οι υπεύθυνοι αρνήθηκαν με την εξής απάντηση: "Δημόσια Δαπάνη θάβονται μόνο όσοι είναι άποροι".

Ούτε με ενδιέφερε η πρόταση προς το υπουργείο, ούτε και η απάντησή τους.

Αργότερα διάβασα το νόμο από περιέργεια, γιατί έπεσαν κάτι δημόσιες δαπάνες απανωτές.

Πέντε οι κατηγορίες για ενταφιασμό από το κράτος.

Και μέσα στις πέντε κατηγορίες, οι άνθρωποι του πολιτισμού.

Είτε είναι άποροι, είτε όχι.

Βλέπω σήμερα ανακοίνωση ότι ο Στέλιος Ράμφος θα θαφτεί δημοσία δαπάνη. Όπως θα έπρεπε σύμφωνα με το νόμο.

Ο Νίκος ο Καλογερόπουλος ρε ξεφτιλισμένοι, ο σπουδαιότερος ηθοποιός της γενιάς του, αυτός ο αδιανόητος άνθρωπος της τέχνης, δεν αξίζει να θαφτεί δημοσία δαπάνη;;

Αυτός, που μάτωσε το είναι του να τα βγάζει πέρα, έξω από το σύστημα, και ένα χώρο που έκανε με ό,τι είχε και δεν είχε του τον βανδάλισαν κι αυτόν;

Έχετε βγάλει το ζύγι και έτσι επιλέγετε ποιος άνθρωπος του πολιτισμού πρόσφερε σ' αυτόν τον τόπο και ποιος όχι;

Ο Ράμφος ναι, αλλά ο Καλογερόπουλος όχι;

Κι ας τα έβγαζε πέρα με την ψυχή στο στόμα;

Τέτοιος Ηθοποιός, τέτοια Αυθεντικότητα;;

Ή πρέπει να είναι κανείς στο Κόμμα;;

Τέτοια ξεφτίλα τελικά στη γενέτειρα του Δυτικού Πολιτισμού;

 

  

Πηγή: facebook.com

Σάββατο 15 Αυγούστου 2026

Καημένε Όμηρε τι σου ‘μελλε να πάθεις…

Για τον νεοφιλευθερισμό και την «ψευτοαριστερά» γράφει άρθρο με τον ίδιο τίτλο ο Στάθης Σταυρόπουλος, στην ιστοσελίδα militaire.gr την Πέμπτη 13 Αυγούστου

• • •

Όταν μιλάει η ψευτοαριστερά, μιλάει ο νεοφιλελευθερισμός

Η κυρία Μανωλίδου και ο Α. Πορτοσάλτε θα παρουσιάσουν από το Ραδιόφωνο του ΣΚΑΪ εκπομπή ή εκπομπές για να αναλύσουν την… Μυθολογία των Ελλήνων!

Σε αυτό το εγχείρημα θα συμμετάσχουν και κάποιοι Πανεπιστημιακοί. (!)

Πού είναι το κακό;

Παντού!

Η κυρία Μανωλίδου δεν έχει τα προσόντα για κάτι τέτοιο, αλλά έχει το θράσος. Μεταξύ αμάθειας και ημιμάθειας η κυρία Μανωλίδου… μιλάει (πράγμα αδύνατον) αρχαία ελληνικά!! χρησιμοποιώντας (και προτείνοντας στα παιδάκια) μια στραμπουληγμένη και ημίτρελη καθαρεύουσα εν είδει αρχαίων ελληνικών – μην σας πω και Αττικής διαλέκτου!

Είναι εξωφρενικό, αλλά αληθινό το γεγονός ότι ουδείς καθηγητής των ΑΕΙ, ουδείς Ακαδημαϊκός μιλάει ή τοποθετείται για αυτό το κωμικοτραγικό ανοσιούργημα. Αντιθέτως κάποιοι σπεύδουν να συνδράμουν.

Η κυρία Μανωλίδου παροικεί την Εξουσία. Έτσι, όχι μόνον ο Ραδιοφωνικός Σταθμός της δίνει βήμα, αλλά υπάρχουν και οι καθηγητές που με την συμμετοχή τους της προσφέρουν και κύρος.

Όμως για αυτήν την κατάντια φταίει κυρίως η ψευτοαριστερά.

Η οποία εκχώρησε τις σπουδές πάνω στα κλασικά και ανθρωπιστικά γράμματα στη διαχείριση της εξουσίας. Του «εκσυγχρονισμού» του νεοφιλελευθερισμού, ακόμη και της ευπρεπούς εθνικιστικής δεξιάς.

Και το έκανε σκόπιμα. Διότι ο λαός έπρεπε να μείνει ορφανός από την κληρονομιά του (λαϊκή και λόγια). Αυτό ήθελε ο Νεοφιλελευθερισμός, αυτό υπηρέτησε η ψευτοαριστερά.

Η ψευτοαριστερά, δηλαδή η Αριστερά που προσκύνησε (και είχε προσκηνύσει πολύ πριν τα Μνημόνια), όχι μόνον ανέλαβε να «στραβώσει» τον λαό από γράμματα, αλλά ανέλαβε επίσης με την πολιτική ορθότητα, την αποδόμηση και τον εθνομηδενισμό να τον αποβλακώσει.

Διότι αυτή η προσκυνημένη ψευτοαριστερά ανέλαβε να διεκπεραιώσει την κατ’ εξοχήν ιδεολογική επιλογή της κυρίαρχης εξουσίας (του Νεοφιλελευθερισμού) για τη χειραγώγηση των εργαζομένων: την Woke ατζέντα.

Για να εκφρασθώ κάπως επιγραμματικά: από τη μια μεριά η ψευτοαριστερή Woke ξεσχίζει λόγου χάρη τον Όμηρο κι από την άλλη τον ξεσκίζει η κάθε κυρία Μανωλίδου…

Ντάμπλ αποβλάκωσης!

Παρασκευή 14 Αυγούστου 2026

Γιατί σηκωνόμαστε και περπατάμε όταν μιλάμε στο τηλέφωνο


Εχουμε κάνει ποτέ αστεία με τον συνάδελφό μας που διασχίζει αρκετές φορές απ′ άκρου εις άκρον τον ανοιχτό χώρο του γραφείου μας όταν μιλάει στο κινητό; Βρέθηκα κι εγώ να το κάνω αυτό, διανύοντας μια σημαντική απόσταση, βηματίζοντας πέρα δώθε ενώ μιλούσα με κάποιον στο τηλέφωνο. Ήμουν τόσο συγκεντρωμένος στη συζήτηση που δεν θυμόμουν καν «τον δρόμο». Αυτό που παρατήρησα, όμως, είναι ότι δεν συμβαίνει σε κάθε είδος συνομιλίας… «Κάνω λάθος;» αναρωτήθηκα.

Έψαξα για εξηγήσεις και τις βρήκα στις συμπεριφορικές επιστήμες και τις νευροεπιστήμες.

• • •

Όταν μιλάμε με ένα άτομο (που βρίσκεται) μπροστά μας, σε κάθε συνομιλία, ο εγκέφαλος δημιουργεί συνδέσεις μεταξύ διαφόρων στοιχείων όπως: τόνος, επιλογή λέξεων, συναισθήματα και χειρονομίες που χρησιμοποιούνται — μη λεκτική γλώσσα. Οι καθρεπτικοί (κατοπτρικοί) νευρώνες. ο κοινωνικός μας εγκέφαλος δηλαδή, ασχολούνται με την αποκωδικοποίηση της μη λεκτικής γλώσσας και μας βοηθούν να ερμηνεύσουμε μηνύματα και να λάβουμε σχόλια από τον συνομιλητή μας. 

Κατά τη διάρκεια μιας τηλεφωνικής συνομιλίας, ωστόσο, η υπάρχουσα φυσική ανατροφοδότηση συνήθως δεν είναι πλέον διαθέσιμη, αλλά οι συνδέσεις που σχηματίζονται με την πάροδο του χρόνου στέλνουν ωθήσεις σε εκείνα τα μέρη του εγκεφάλου που είναι υπεύθυνα για την κίνηση, επομένως εξακολουθούμε να κάνουμε μικροεκφράσεις, χειρονομίες και ακόμη και να κινούμαστε. 

Ο εγκέφαλος πρακτικά ολοκληρώνει αυτό που αντιλαμβάνεται ότι λείπει και μεταφράζει τις συναισθηματικές αποκρίσεις σε κινήσεις, μια κάπως ακούσια φυσιολογική απόκριση που βασίζεται σε χρόνια κοινωνικής προετοιμασίας. Έτσι, βηματίζοντας εμπρός και πίσω, τα συναισθήματα που νιώθουμε μεταφέρονται στην πραγματικότητα σε μια φυσική δράση.

Αλλά αυτός δεν είναι ο μόνος λόγος που περπατάμε ενώ μιλάμε στο τηλέφωνο.
Οι άνθρωποι έχουν μια περίπλοκη σχέση με το περπάτημα. Το γεγονός ότι ο άνθρωπος είναι δίποδο του έχει προσδώσει δύο ευδιάκριτα πλεονεκτήματα:

1) Πρώτον, τον βοήθησε να έχει μια ευρύτερη προοπτική από τα τετράποδα θηλαστικά που έπρεπε να σκαρφαλώσουν στην κορυφή ενός βουνού ή ενός δέντρου για να δουν μακριά. Με αυτόν τον τρόπο, ο άνθρωπος μπορούσε να αναγνωρίσει πιο γρήγορα το θήραμα ή τα αρπακτικά και ο χρόνος αντίδρασής του μειώθηκε.

2) Δεύτερον, η ικανότητα να περπατάμε μας μετέτρεψε σε αποτελεσματικά επικοινωνιακούς ανθρώπους και ως κοινωνικά ζώα, μας επέτρεψε να κάνουμε σινιάλο σε μεγάλες αποστάσεις. Τα δημιουργικά μέσα επικοινωνίας έχουν αναπτυχθεί και το βάδισμα και η δημιουργικότητα έχουν αναπτυχθεί επίσης. Στη συνέχεια, η όρεξή μας για περπάτημα μειώθηκε με την τεχνολογική εξέλιξη, αλλά αυτό είναι μια εντελώς άλλη ιστορία.

Οι ερευνητές του Stanford, Μάριλι Οπέτζο και Ντάνιελ Λ. Σβαρτς δοκίμασαν να μάθουν εάν αυτή η σύνδεση εγκεφάλου-σώματος που καθορίζεται από το περπάτημα, είναι αρκετή για να τονώσει τη δημιουργικότητα. Η ομάδα διεξήγαγε πολλά πειράματα για να κατανοήσει καλύτερα πώς το περπάτημα επηρεάζει τη δημιουργική σκέψη, χορηγώντας το τεστ Εναλλακτικών Χρήσεων του Guilford (GAU) — για την αξιολόγηση των επιπέδων πρωτοτυπίας, ευελιξίας, ευχέρειας και επεξεργασίας, και το τεστ CRA, που αναπτύχθηκε από την κοινωνική ψυχολόγο Μάρθα Μέντρικ (1962) για τη μέτρηση του δημιουργικού δυναμικού.

Οι συμμετέχοντες ολοκλήρωσαν τις δύο δοκιμές ενώ κάθονταν, ενώ περπατούσαν σε διάδρομο, ενώ περπατούσαν σε εσωτερικούς χώρους, ενώ περπατούσαν σε εξωτερικούς χώρους ή ενώ χρησιμοποιούσαν αναπηρικό καροτσάκι σε εξωτερικούς χώρους. Τα αποτελέσματα ήταν ξεκάθαρα. Μεταξύ 81% και 100% των συμμετεχόντων που περπάτησαν ήταν πιο δημιουργικοί από εκείνους που κάθονταν σε μια καρέκλα, συμπεριλαμβανομένων εκείνων στον διάδρομο. Η ίδια η πράξη, το περπάτημα, και όχι το περιβάλλον, ήταν ο κύριος παράγοντας που τόνωσε τη δημιουργικότητα.

Πώς θα μπορούσε το περπάτημα σε διάδρομο, ενώ κοιτάζουμε έναν λευκό τοίχο, να τονώσει τη δημιουργικότητά μας; Οι ερευνητές πιστεύουν ότι υπάρχει μια «σύνθετη αιτιότητα» μεταξύ της φυσιολογίας του περπατήματος και των γνωστικών διεργασιών, αλλά απαιτούνται εις βάθος μελέτες για τον εντοπισμό της ακριβούς αιτίας.

Έτσι, το περπάτημα (και αυτό ισχύει και για το τρέξιμο) όχι μόνο μας βοηθά να έχουμε υπέροχα πόδια αλλά μας κάνει ακόμα πιο δημιουργικούς. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε εργασία στη δουλειά πρέπει να γίνεται καθώς περπατάμε, αλλά εκείνες που απαιτούν μια νέα προοπτική, φρέσκες ιδέες, σίγουρα θα ωφεληθούν από αυτή την ανακάλυψη.

Γενικά, οι άνθρωποι τριγυρνούν μιλώντας στο τηλέφωνο με έναν πελάτη ή δυνητικό πελάτη, όταν βρίσκονται σε διαδικασία πώλησης, όταν προσπαθούν να πείσουν για κάτι, να λύσουν κάποιο πρόβλημα ή να διατυπώσουν κάποιο παράπονο ή ακόμα όταν μιλούν με έναν νέο ρομαντικό σύντροφο, επειδή χρειάζονται νέες ιδέες, ευελιξία και τη δημιουργικότητα. 

Λοιπόν… ας περπατήσουμε! 

               

 

Αναδημοσίευση: huffingtonpost.gr

Πηγή: medium.com

Πέμπτη 13 Αυγούστου 2026

Politico: Το γερασμένο ηλεκτρικό δίκτυο της Ελλάδας «τροφοδοτεί» τις καταστροφικές πυρκαγιές

Οι φλόγες δεν χρειάζονται πάντα έναν εμπρηστή για να ξεκινήσουν.

 Σε αρκετές από τις πιο καταστροφικές πυρκαγιές που έχουν πλήξει την Ελλάδα, αρκεί ένας σπινθήρας από ένα παλιό καλώδιο, ένας αγωγός που έχει υποστεί φθορά ή ένα δίκτυο που λειτουργεί υπό ακραία πίεση. Και όσο η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με ολοένα και πιο θερμά καλοκαίρια και ισχυρότερους ανέμους, το πρόβλημα ενός γερασμένου δικτύου αποκτά ακόμη μεγαλύτερες διαστάσεις.

• • •

Σύμφωνα με προκαταρκτικά στοιχεία της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, που επικαλείται το Politico, οι πυρκαγιές που συνδέονται με το ηλεκτρικό δίκτυο ευθύνονται φέτος για περίπου 75% της συνολικής καμένης έκτασης στην Ελλάδα.

Πρόκειται για ένα ιδιαίτερα υψηλό ποσοστό, παρότι οι πυρκαγιές που αποδίδονται στο δίκτυο αποτελούν μικρότερο τμήμα του συνολικού αριθμού των περιστατικών.

 

Οι φωτιές που γίνονται καταστροφικές

Το κρίσιμο στοιχείο είναι, σύμφωνα με ειδικούς, όχι μόνο πόσες πυρκαγιές ξεκινούν από το ηλεκτρικό δίκτυο, αλλά πού και πότε ξεσπούν.

Οι βλάβες σε εναέρια καλώδια, η επαφή της βλάστησης με αγωγούς, η συσσώρευση σκόνης στον ηλεκτρολογικό εξοπλισμό και η χαλάρωση ή η κάμψη γραμμών μπορούν να προκαλέσουν σπινθήρες. Όταν αυτό συμβαίνει σε συνθήκες ισχυρών ανέμων, υψηλών θερμοκρασιών και αυξημένης ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας, μια μικρή εστία μπορεί να μετατραπεί γρήγορα σε ανεξέλεγκτη πυρκαγιά.

«Έξι στις δέκα μεγάλες πυρκαγιές και το 55% της έκτασης που κάηκε το 2025 προκλήθηκαν από το ηλεκτρικό δίκτυο», δήλωσε στο Politico ο Ηλίας Τζιρίτης, συντονιστής δράσεων για τις δασικές πυρκαγιές στο WWF Ελλάς. Όπως εξηγεί, στατιστικά η πλειονότητα των πυρκαγιών μπορεί να μην ξεκινά από το δίκτυο, όμως «αυτές είναι που προκαλούν τις μεγαλύτερες και πιο καταστροφικές πυρκαγιές».

Μάλιστα, δύο φονικές πυρκαγιές στα τέλη Ιουλίου, στη δυτική Αττική και στην Κρήτη, συνδέθηκαν σύμφωνα με τα προκαταρκτικά ευρήματα της Πυροσβεστικής με το ηλεκτρικό δίκτυο. 

Οι δύο φωτιές κατέστρεψαν συνολικά περισσότερα από 36.000 στρέμματα και κόστισαν τη ζωή σε τέσσερις ανθρώπους.

 

Ένα δίκτυο από άλλη εποχή

Το πρόβλημα έχει βαθιές ρίζες. Μεγάλο τμήμα του ελληνικού δικτύου ηλεκτρικής διανομής κατασκευάστηκε πριν από πολλές δεκαετίες και εξακολουθεί να βρίσκεται πάνω από το έδαφος, περνώντας μέσα από δάση και αγροτικές περιοχές.

Η επιλογή των εναέριων γραμμών έγινε σε μεγάλο βαθμό τη δεκαετία του 1960, καθώς αποτελούσαν οικονομικότερο τρόπο για την επέκταση της ηλεκτροδότησης σε ολόκληρη τη χώρα. Η οικονομική κρίση που ξεκίνησε το 2009 περιόρισε περαιτέρω τις επενδύσεις και, σύμφωνα με τους επικριτές της κυβέρνησης, καθυστέρησε την αναβάθμιση των υποδομών.

«Θέσαμε το ζήτημα πριν από χρόνια, ζητώντας να γίνει κάτι επειγόντως με το ηλεκτρικό δίκτυο», δήλωσε στο Politico και στην Νεκταρία Σταμούλη ο Χρήστος Καλογερόπουλος, απόστρατος αντιστράτηγος της Πυροσβεστικής και πρώην επικεφαλής της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού. «Ζητούσαμε επειγόντως την υπογειοποίηση των καλωδίων».

 

Η απάντηση του ΔΕΔΔΗΕ

Ο ΔΕΔΔΗΕ απορρίπτει, ωστόσο, την εικόνα ότι το ηλεκτρικό δίκτυο αποτελεί βασική αιτία των πυρκαγιών στην Ελλάδα.

Ο διαχειριστής υποστηρίζει ότι μόλις περίπου 1% των περιστατικών πυρκαγιάς το 2025 αποδόθηκε στο ηλεκτρικό δίκτυο, έναντι περίπου 3% στις ΗΠΑ. Παράλληλα, επισημαίνει ότι συνεργεία του βρίσκονται στα μεγάλα μέτωπα, υποστηρίζοντας τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης και αποκαθιστώντας την ηλεκτροδότηση στις πληγείσες περιοχές.

«Η εύκολη στοχοποίηση του ΔΕΔΔΗΕ κάθε φορά που ξεσπά μια πυρκαγιά δεν εξυπηρετεί ούτε την αλήθεια ούτε την προστασία του κοινού», ανέφερε ο οργανισμός σε δήλωσή του στο Politico, προειδοποιώντας ότι δημιουργούνται «λανθασμένες εντυπώσεις» και ότι σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εξυπηρετούνται τοπικές ευθύνες και βραχυπρόθεμες σκοπιμότητες.

 

Το κόστος της υπογειοποίησης

Η κυβέρνηση χρηματοδοτεί ήδη έργα υπογειοποίησης μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το Politico, το ποσοστό του δικτύου διανομής που βρίσκεται πλέον κάτω από το έδαφος έχει αυξηθεί περίπου στο 14%, από 9% το 2021.

Η πλήρης υπογειοποίηση, ωστόσο, απέχει πολύ. Η Αλεξάνδρα Σδούκου, εκπρόσωπος της Νέας Δημοκρατίας, ανέφερε ότι η υπογειοποίηση ολόκληρου του δικτύου μέσης τάσης, μήκους περίπου 120.000 χιλιομέτρων, θα κόστιζε περίπου 35 δισ. ευρώ. Για τον λόγο αυτό, η προτεραιότητα, σύμφωνα με την κυβέρνηση, πρέπει να δοθεί στις περιοχές με τον υψηλότερο κίνδυνο.

Ο Παλαιολόγος Παλαιολόγου, αναπληρωτής καθηγητής προστασίας δασών στο Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, τόνισε στο Politico ότι η υπογειοποίηση είναι ακριβή και χρονοβόρα. Παράλληλα, ζήτησε πρόσβαση των ερευνητών σε λεπτομερή δεδομένα για τη θέση των γραμμών και των πυλώνων, ώστε να εντοπίζονται τα πιο ευάλωτα σημεία.

«Αν είχαμε αυτές τις πληροφορίες, θα μπορούσαμε να τους πούμε πού είναι ευάλωτο το δίκτυό τους και πού θα μπορούσε να ξεσπάσει μια πυρκαγιά», είπε, υπογραμμίζοντας ότι με δεδομένους τους περιορισμένους πόρους πρέπει να προηγηθούν οι πιο δύσκολες περιοχές.

 

Οι συλλήψεις και η δικαστική διάσταση

Η συζήτηση για την ευθύνη του δικτύου έχει ήδη περάσει και στο πεδίο της Δικαιοσύνης. 

Μετά την πυρκαγιά στην Κρήτη συνελήφθησαν δύο στελέχη του ΔΕΔΔΗΕ, υπεύθυνα για τη λειτουργία και τη συντήρηση του δικτύου, τα οποία αργότερα αφέθηκαν ελεύθερα.

Στη Βοιωτία, όπου φωτιά στα τέλη Ιουλίου επεκτάθηκε προς τη δυτική Αττική, οι έρευνες στράφηκαν σε εξοπλισμό ιδιωτικού αιολικού πάρκου. Ένας δήμαρχος, ένας εργολάβος και ένας ιδιοκτήτης εταιρείας τέθηκαν υπό κράτηση.

Παράλληλα, ο αριθμός των δικαστικών υποθέσεων που συνδέονται με πυρκαγιές και το ηλεκτρικό δίκτυο αυξήθηκε από 369 σε 681 το 2024, σύμφωνα με τον Καλογερόπουλο.

Μία από τις ελάχιστες υποθέσεις που κατέληξαν σε τελεσίδικη απόφαση εις βάρος του ΔΕΔΔΗΕ αφορά ομαδική αγωγή για τη φωτιά του 2015 στη Νεάπολη Λακωνίας, η οποία κατέστρεψε σπίτια, δασικές εκτάσεις και αγροτικές καλλιέργειες. Περίπου 90 πληγέντες εξακολουθούν να διεκδικούν αποζημιώσεις.

«Είναι πραγματικός αγώνας για έναν πολίτη να τα βάλει με μια εταιρεία ηλεκτρικού δικτύου», δήλωσε στο Politico η δικηγόρος Ευγενία Λαζαράκη, η οποία εκπροσωπεί τους πληγέντες. Όπως σημείωσε, οι εταιρείες κοινής ωφέλειας διαθέτουν την τεχνική τεχνογνωσία και την πρόσβαση στα στοιχεία που χρειάζονται για την υπεράσπισή τους, αφήνοντας τους πολίτες σε μειονεκτική θέση.

Η συζήτηση αποκτά πλέον και οικονομική διάσταση. Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι πρέπει να ενισχυθούν οι κανόνες για τα ιδιωτικά ενεργειακά έργα, ενώ ειδικοί προειδοποιούν ότι η εστίαση μόνο στους ιδιώτες μπορεί να αφήσει στη σκιά το ευρύτερο ζήτημα: ένα δημόσιο δίκτυο που σχεδιάστηκε για άλλες κλιματικές και ενεργειακές συνθήκες.

«Δεν υπάρχει ακόμη δημόσια αναγνώριση του προβλήματος», λέει ο κ. Τζιρίτης στο Politico. «Το ζήτημα πρέπει να αναγνωριστεί και οι προσπάθειες για την εξεύρεση λύσεων να γίνουν σε κυβερνητικό επίπεδο».

 

 

Αναδημοσίευση: imerisia.gr

Πηγή: politico.eu

Τετάρτη 12 Αυγούστου 2026

Project Panama: Απόρρητο σχέδιο της Anthropic καταστρέφει βιβλία για να εκπαιδεύσει την ΑΙ της

Νέα δικαστικά έγγραφα αποκαλύπτουν: η Anthropic αγόραζε κρυφά, κατέστρεφε και σάρωνε βιβλία για να εκπαιδεύσει το chatbot Claude.

Μοιάζει με ιστορία του Ρέι Μπράντμπερι που πήρε σάρκα και οστά.

• • •

Κάπου μέσα στην απέραντη έκταση των αμερικανικών αποθηκών, οι ράχες των βιβλίων κόβονταν από μηχανήματα σαν να ήταν φέτες σαλάμι. Στη συνέχεια οι σαρωτές περνούσαν μαζικά το περιεχόμενό τους. Μέσα σε χιλιοστά του δευτερολέπτου, έργο που μπορεί να είχε χρειαστεί χρόνια ανθρώπινης δουλειάς για να παραχθεί ανέβαινε στον ψηφιακό αιθέρα και αργότερα χρησιμοποιούνταν για την εκπαίδευση μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης ώστε να αναπαράγουν τη φωνή και τη δομή των γλωσσών μας.

Από εκεί και πέρα, το χαρτί κατέληγε ως απόβλητο, που έμπαινε σε φορτηγά με προορισμό εργοστάσια ανακύκλωσης για να πολτοποιηθεί και να επαναχρησιμοποιηθεί σε προϊόντα όπως χαρτί υγείας και χάρτινα κουτιά.

Με μια ονομασία που παραπέμπει τόσο σε μια μυστική επιχείρηση όσο και σε έγγραφα που αποκαλύπτουν οικονομικές αλχημείες, το Project Panama ήταν το μυστικό σχέδιο της Anthropic «να σαρώσει καταστροφικά όλα τα βιβλία στον κόσμο», όπως αποκάλυψε εσωτερικό έγγραφο σχεδιασμού που αποσφραγίστηκε σε δικαστικά έγγραφα στα τέλη Ιουλίου.

«Δεν θέλουμε να γίνει γνωστό ότι εργαζόμαστε πάνω σε αυτό», ανέφερε το έγγραφο.

Η αποκάλυψη των σκοτεινών ενεργειών της Anthropic – την οποία έφερε πρώτη στο φως η Washington Post (στα Αγγλικά) – έριξε ακόμη μια σκιά πάνω στην κούρσα εξοπλισμών της τεχνητής νοημοσύνης.

Παράλληλα, προσέφερε μία από τις πιο καθαρές μέχρι σήμερα εικόνες για το πώς μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες AI στον κόσμο βλέπει το έργο συγγραφέων, καλλιτεχνών, φωτογράφων και άλλων δημιουργών.

 

Πώς το Project Panama τροφοδότησε τον μύλο του χαρτιού

Το Project Panama ξεκίνησε στις αρχές του 2024, όταν στελέχη της Anthropic αναζητούσαν βιβλία παλαιότερα από εκείνα που είναι διαθέσιμα στο διαδίκτυο, τα οποία θα μπορούσαν να μάθουν στο chatbot Claude «πώς να γράφει καλά» αντί να μιμείται «χαμηλής ποιότητας διαδικτυακή διάλεκτο», σύμφωνα με τα νεοδημοσιευμένα έγγραφα.

Η νεοφυής εταιρεία αγόραζε δεκάδες χιλιάδες βιβλία κάθε φορά από πολλούς προμηθευτές, μεταξύ των οποίων η Better World Books και η βρετανική World of Books.

Στη συνέχεια ανέθεσε την επίπονη δουλειά της σάρωσης και καταστροφής των βιβλίων σε εξωτερικό συνεργάτη, ο οποίος χρησιμοποιούσε υδραυλική μηχανή για να κόβει τις ράχες και να τεμαχίζει τις σελίδες μία προς μία, ώστε να μπορούν να αντιγραφούν γρήγορα και να μεταφορτωθούν με βιομηχανικό απεικονιστικό εξοπλισμό.

Σύμφωνα με προμηθευτή που συνεργάστηκε τελικά με την Anthropic, η εταιρεία «αναζητούσε έναν έμπειρο πάροχο υπηρεσιών σάρωσης εγγράφων για τη μετατροπή από 500.000 έως δύο εκατομμύρια βιβλία μέσα σε περίοδο έξι μηνών».

 

Γιατί βιβλία και όχι το διαδίκτυο;

Τα εσωτερικά έγγραφα σχεδιασμού δείχνουν ότι τα στελέχη της Anthropic πίστευαν πως η πρωτοβουλία θα οδηγούσε σε επικοινωνία υψηλότερης ποιότητας και θα αντιμετώπιζε την «κατάρρευση» των μοντέλων AI – μια μορφή υποβάθμισης που εμφανίζεται όταν η τεχνητή νοημοσύνη εκπαιδεύεται σε κείμενα μολυσμένα από τα δικά της παραγόμενα αποτελέσματα.

Σε αντίθεση με μεγάλο μέρος του σύγχρονου ιστού, τα βιβλία προσφέρουν τεράστιες ποσότητες ανθρώπινης γραφής και επαγγελματικά επιμελημένης λογοτεχνίας, που δεν έχει ακόμη αλλοιωθεί από περιεχόμενο παραγόμενο από AI.

Η πρόκληση για τις εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης ήταν πώς θα τα αποκτούσαν. Όμως τα δικαστικά έγγραφα υποδηλώνουν ότι τα στελέχη της Anthropic μπορεί να πίστευαν πως θα περνούσε απαρατήρητο, και ότι ακόμη κι αν δεν συνέβαινε αυτό, ο σκοπός θα δικαιολογούσε τα μέσα.

Σύμφωνα με μία κατάθεση, ο συνιδρυτής της Anthropic Μπεν Μαν απέκτησε ένα μεγάλο αρχείο περιεχομένου που προστατεύεται από πνευματικά δικαιώματα από μια «σκιώδη βιβλιοθήκη» με την ονομασία LibGen τον Ιούνιο του 2021. Στα έγγραφα περιλαμβανόταν ακόμη και στιγμιότυπο οθόνης του προγράμματος περιήγησής του τη στιγμή που κατέβαζε πειρατικά βιβλία.

Την επόμενη χρονιά, ο Μαν μοιράστηκε έναν σύνδεσμο προς το Pirate Library Mirror – ένα πλήρες κατάλογο παράνομα αποκτημένων βιβλίων – με άλλους εργαζομένους της Anthropic. «μόλις στην ώρα!!!» έγραψε.

 

Η νομική λογοδοσία

Το Project Panama έγινε γνωστό μόνο μέσω χιλιάδων σελίδων δικαστικών εγγράφων που αποσφραγίστηκαν σε μια αγωγή για πνευματικά δικαιώματα που κατέθεσε ομάδα συγγραφέων, οι οποίοι υποστήριξαν ότι η Anthropic χρησιμοποίησε παράνομα τα έργα τους για να εκπαιδεύσει το Claude.

Το 2024, μια ομάδα συγγραφέων με επικεφαλής τη μυθιστοριογράφο Αντρέα Μπαρτζ και τους συγγραφείς μη μυθοπλασίας Τσαρλς Γκρέιμπερ και Κερκ Γουάλας Τζόνσον κατέθεσε συλλογική αγωγή κατά της Anthropic, υποστηρίζοντας ότι η εταιρεία παραβίασε τη νομοθεσία περί πνευματικών δικαιωμάτων χρησιμοποιώντας πειρατικά βιβλία για την εκπαίδευση του μοντέλου AI.

Τον περασμένο μήνα, η Anthropic – που σήμερα αποτιμάται σε 965 δισ. δολάρια ΗΠΑ (875 δισ. ευρώ) – συμφώνησε να καταβάλει 1,5 δισ. δολάρια (περίπου 1,3 δισ. ευρώ) για να διευθετήσει την υπόθεση, καλύπτοντας περίπου 500.000 επιλέξιμα έργα.

«Πρόκειται για τη μεγαλύτερη γνωστή ανάκτηση αποζημιώσεων για πνευματικά δικαιώματα στην ιστορία», δήλωσε ο επικεφαλής νομικός εκπρόσωπος των συγγραφέων, Τζάστιν Νέλσον.

Η υπόθεση είναι η πρώτη από ένα κύμα αγωγών κατά εταιρειών AI που καταλήγει σε συμβιβασμό.

Οι Meta, OpenAI, Google και Microsoft αντιμετωπίζουν επίσης αγωγές για πνευματικά δικαιώματα από συγγραφείς που προβάλλουν παρόμοιες καταγγελίες για πειρατεία. Πολλοί συγγραφείς που επέλεξαν να μην συμμετάσχουν στον συμβιβασμό της συλλογικής αγωγής έχουν επίσης σε εξέλιξη ατομικές υποθέσεις κατά της Anthropic.

 

Τι σημαίνει η απόφαση

Καθώς οι άλλες υποθέσεις διατρέχουν τη δικαστική οδό, ο συμβιβασμός της περασμένης εβδομάδας μπορεί να είναι μόνο το πρώτο κεφάλαιο σε έναν πολύ πιο μακροχρόνιο νομικό αγώνα.

Στην αρχική απόφαση πέρυσι, δικαστής έκρινε ότι η χρήση νόμιμα αγορασμένων βιβλίων από την εταιρεία προστατευόταν ως νόμιμη χρήση (fair use) σύμφωνα με την αμερικανική νομοθεσία.

Ωστόσο, η απόφαση έκανε διάκριση ανάμεσα στα βιβλία που η εταιρεία αγόρασε και σάρωσε και στα εκατομμύρια βιβλία που είχε προηγουμένως αποκτήσει πειρατικά.

«Η ιστορική απόφαση του Ιουνίου 2025 παραμένει σε ισχύ», δήλωσε η αναπληρώτρια γενική νομική σύμβουλος της Anthropic, Απάρνα Σριντάρ, σε δήλωσή της στην Post. «Το ζήτημα για το οποίο καταλήξαμε σε συμβιβασμό αφορούσε τον τρόπο με τον οποίο αποκτήθηκε μέρος του υλικού, όχι το αν μπορούσαμε να το χρησιμοποιήσουμε για την ανάπτυξη [της AI].»

Για κάποιους, όμως, τα αποσφραγισμένα έγγραφα μπορεί να ήταν η πιο διαρκής ετυμηγορία, διαλύοντας κάθε ψευδαίσθηση που ίσως είχε απομείνει ότι οι μεγαλύτερες τεχνολογικές εταιρείες στον κόσμο αντιλαμβάνονται την πολιτιστική αξία. Πόσο μάλλον ότι σέβονται την ιερότητα της ανθρώπινης δημιουργίας.

 

 

Αναδημοσίευση: gr.euronews.com

Πηγή: washingtonpost.com