Αναζήτηση αυτού του ιστολογίου

Πέμπτη 12 Φεβρουαρίου 2026

Ανασύρθηκε από τον βυθό ο Φάρος της Αλεξάνδρειας και «ζωντανεύει ξανά»

Αρχαιολόγοι στην Αίγυπτο ανέσυραν από τον βυθό της Αλεξάνδρειας τεράστιους λίθους, βάρους έως και 80 τόνων, που συνδέονται με ένα από τα επτά θαύματα του αρχαίου κόσμου, τον Φάρο της Αλεξάνδρειας.

• • •

Η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε στο ανατολικό λιμάνι της πόλης, όπου οι ερευνητές κατάφεραν να ανασύρουν 22 ογκώδεις λίθους, άμεσα συνδεδεμένους με το θρυλικό μνημείο. Η ανακάλυψη θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα βήματα στην υποβρύχια αρχαιολογία της περιοχής.

Ο Φάρος της Αλεξάνδρειας, ένα από τα επτά θαύματα του αρχαίου κόσμου, υπήρξε για αιώνες γνωστός μόνο μέσα από ιστορικές αναφορές και θρύλους. Με τη βοήθεια σύγχρονης τεχνολογίας, οι αρχαιολόγοι κατάφεραν να εντοπίσουν και να ανακτήσουν τμήματα του οικοδομήματος, ρίχνοντας νέο φως στην αρχιτεκτονική του σύνθεση.

Μεταξύ των ευρημάτων περιλαμβάνονται αρχιτεκτονικά στοιχεία όπως υπέρθυρα, στηρίγματα θυρών, κατώφλια και μεγάλες πλάκες δαπέδου. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει μια άγνωστη έως σήμερα κατασκευή τύπου πυλώνα, που περιλαμβάνει αιγυπτιακής τεχνοτροπίας είσοδο, υποδεικνύοντας ότι ο φάρος είχε πιο περίπλοκη αρχιτεκτονική μορφή απ’ ό,τι πίστευαν οι ερευνητές, συνδυάζοντας αιγυπτιακές και ελληνικές επιρροές.

 

Το έργο του διεθνούς προγράμματος Pharos

Επικεφαλής της αποστολής είναι η αρχαιολόγος Isabelle Hairy. Η έρευνα εντάσσεται στο διεθνές πρόγραμμα Pharos, το οποίο στοχεύει στη δημιουργία ενός «ψηφιακού διδύμου» του Φάρου, δηλαδή μιας λεπτομερούς εικονικής ανακατασκευής του μνημείου.

Οι επιστήμονες θα προχωρήσουν σε λεπτομερή σάρωση και ανάλυση των λίθων για να μελετήσουν τις τεχνικές κατασκευής και να διαμορφώσουν θεωρίες σχετικά με τη μορφή και τη δομή του αρχικού οικοδομήματος.

 

Ο ιστορικός Φάρος της Αλεξάνδρειας

Τα ερείπια του Φάρου χρονολογούνται στις αρχές του 3ου αιώνα π.Χ., όταν κατασκευάστηκε από το πτολεμαϊκό βασίλειο της Αιγύπτου, κατά τη βασιλεία του Πτολεμαίου Β΄ Φιλάδελφου (280–247 π.Χ.). Το ύψος του εκτιμάται ότι ξεπερνούσε τα 100 μέτρα, καθιστώντας τον ένα από τα ψηλότερα ανθρώπινα κατασκευάσματα της εποχής του.

Το μνημείο καταστράφηκε πλήρως έως τις αρχές του 14ου αιώνα μ.Χ., ύστερα από σειρά σεισμών που ξεκίνησαν γύρω στον 4ο αιώνα μ.Χ., προκαλώντας τη σταδιακή διάβρωση και βύθιση της ακτογραμμής και της γύρω περιοχής.

Για αιώνες τα υπολείμματα του Φάρου είχαν χαθεί. Η ανακάλυψή τους έγινε τυχαία, όταν οι τοπικές αρχές επιχείρησαν να διασώσουν το γειτονικό οχυρό της Ακρόπολης του Καϊτμπάι.

 

Η υποβρύχια ανασκαφή και τα ευρήματα

Η βυθισμένη αρχαιολογική περιοχή καλύπτει τουλάχιστον 13.000 τετραγωνικά μέτρα και περιλαμβάνει πάνω από 3.000 στοιχεία, σε βάθη από 2,6 έως 8,5 μέτρα. Ανάμεσά τους βρίσκονται αρχιτεκτονικοί λίθοι, αγάλματα και μεταλλικά εξαρτήματα από χαλκό, σίδηρο και μόλυβδο, που χρησιμοποιήθηκαν στην αρχική κατασκευή.

Οι συστηματικές υποβρύχιες ανασκαφές ξεκίνησαν το 1994 και συνεχίζονται κάθε χρόνο, με τους ερευνητές να δημιουργούν λεπτομερείς χάρτες και βάσεις δεδομένων για τα ευρήματα.

 

Από τα ερείπια στο ψηφιακό «δίδυμο»

Για σχεδόν 1.600 χρόνια, ο Φάρος άντεξε σεισμούς και φθορά. Το τέλος του ήρθε τον 14ο αιώνα, όταν ο ισχυρός σεισμός του 1303 μ.Χ., συνοδευόμενος από τσουνάμι, τον κατέστρεψε σχεδόν ολοκληρωτικά. Λίγες δεκαετίες αργότερα, ένας νέος σεισμός ολοκλήρωσε την κατάρρευση. Τα οικοδομικά υλικά του μνημείου κατέληξαν στον βυθό, ενώ τον 15ο αιώνα ο σουλτάνος Κάιτμπεϊ αξιοποίησε τα ερείπια για την ανέγερση του φρουρίου που δεσπόζει μέχρι σήμερα στο ίδιο σημείο.

Η εικόνα του Φάρου άλλαξε ριζικά χάρη στη σύγχρονη υποβρύχια αρχαιολογία. Από τη δεκαετία του 1990, έχουν εντοπιστεί στον βυθό της Αλεξάνδρειας τεράστιοι λίθοι, αγάλματα, σφίγγες και αρχιτεκτονικά στοιχεία. Τα τελευταία χρόνια, το Pharos Project, υπό τη διεύθυνση της αρχαιολόγου Isabelle Erie, επιχειρεί κάτι πρωτοποριακό: τη δημιουργία ενός πλήρους ψηφιακού «διδύμου» του μνημείου.

Με τη βοήθεια της φωτογραμμετρίας και της τρισδιάστατης μοντελοποίησης, χιλιάδες θραύσματα καταγράφονται και τοποθετούνται ψηφιακά, επιτρέποντας στους ερευνητές να ανασυνθέσουν τη μορφή του Φάρου χωρίς να αλλοιώσουν τα αυθεντικά υλικά. Τα δεδομένα αποκαλύπτουν ότι ο Φάρος είχε κατασκευαστεί με προηγμένες τεχνικές σύνδεσης λίθων, γεγονός που εξηγεί τόσο την ταχύτητα ανέγερσής του όσο και τη μακροβιότητά του.

Παράλληλα, η έρευνα δείχνει ότι η στάθμη της θάλασσας στην περιοχή έχει ανέβει σημαντικά από την ελληνιστική εποχή, συμβάλλοντας στη βύθιση μεγάλου μέρους της αρχαίας πόλης. Αν και το έργο απέχει ακόμη από την ολοκλήρωσή του, ένα συμπέρασμα είναι πλέον βέβαιο: Ο Φάρος της Αλεξάνδρειας δεν ήταν απλώς ένας μύθος που διογκώθηκε με τον χρόνο, αλλά ένα πραγματικό τεχνολογικό και ιδεολογικό επίτευγμα — αντάξιο της φήμης του ως θαύμα του αρχαίου κόσμου.

 

Ανασύνθεση του αρχαίου θαύματος

Ύστερα από περισσότερα από είκοσι χρόνια μελετών, οι επιστήμονες δηλώνουν ότι πλέον μπορούν να προτείνουν ιστορικές ερμηνείες του χώρου και να ξεκινήσουν μερικές ανακατασκευές των μνημείων που υπήρχαν εκεί.

Το έργο υποστηρίζεται από το Γαλλικό Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών και το Αιγυπτιακό Υπουργείο Τουρισμού και Αρχαιοτήτων, ενισχύοντας τη διεθνή συνεργασία για την ανάδειξη ενός από τα πιο εμβληματικά μνημεία της αρχαιότητας.

 

 

Αναδημοσίευση: tanea.gr

Τετάρτη 11 Φεβρουαρίου 2026

Μαξ Μέρτεν: Ο «Χασάπης» που δεν τιμωρήθηκε ποτέ κι ο χαμένος θησαυρός


Η δίκη του Μαξ Μέρτεν που ευθύνεται για τον αφανισμό των Εβραίων της Θεσσαλονίκης και την υφαρπαγή της περιουσίας τους συγκλόνισε πριν από 64 χρόνια την Ελλάδα. Το σκάνδαλο της απελευθέρωσης του, οι μετέπειτα καταγγελίες του που άγγιξαν ακόμη και τον Κωσταντίνο Καραμανλή και ένας μύθος για τον "θησαυρό" που βυθίστηκε στον κόλπο της Φοινικούντας...

• • •

Στις 11 Φεβρουαρίου του 1959 ξεκινούσε στην Αθήνα η δίκη του περιβόητου Μαξ Μέρτεν. Του δικαστικού συμβούλου της γερμανικής διοίκησης στην περίοδο της κατοχής και υπεύθυνου της απαλλοτρίωσης της περιουσίας των Εβραίων της Θεσσαλονίκης, η πλειοψηφία των οποίων εκτοπίστηκε και θανατώθηκε στο Άουσβιτς και σε άλλα στρατόπεδα συγκέντρωσης.

Ο Μέρτεν, που έμεινε στην ιστορία ως “ο χασάπης της Θεσσαλονίκης”, έπαιξε πρωταγωνιστικό ρόλο στην εκτόπιση των Εβραίων και την αρπαγή της περιουσίας τους, το ύψος της οποίας υπολογίστηκε σε 125.000.000 χρυσά φράγκα. Ο μύθος, μάλιστα, ότι ο κλεμένος θησαυρός βρίσκεται βυθισμένος κάπου ανοιχτά της Μεθώνης εξακολουθεί να προσλεκύει, κατά καιρούς, τυχοδιώκτες και χρυσοθήρες…

Η ιστορία του, βέβαια, δεν είναι παραμύθι αλλά αναδεικνύει το πως συμπεριφέρθηκε η μεταπολεμική Ελλάδα (και όχι μόνο) στους εγκληματίες πολέμου και φυσικά στους ντόπιους συνεργάτες τους, κάποιοι εκ των οποίων, αφού δεν τιμωρήθηκαν, συνέχισαν να κατέχουν δημόσια αξιώματα. Μια σκοτεινή υπόθεση, με πολιτικές προεκτάσεις καταμεσής της καραμανλικής οκταετίας της ΕΡΕ. Και ένα ένοχο μυστικό, που έκαιγε τα σωθικά της Θεσσαλονίκης για πολλά χρόνια από τότε που τα τρένα του θανάτου έπαιρναν τους Εβραίους της πόλης για το Άουσβιτς.

Το καλοκαίρι του 1942, ο Μέρτεν έφτασε στην Ελλάδα. Έφερε το βαθμό του λοχαγού και με την ιδιότητα του δικαστικού συμβούλου νομιμοποιούσε όλους τους παραλογισμούς της κομαντατούρ. Ο ανώτατος εισαγγελέας των ναζί, έκανε αμέσως σημαντικές γνωριμίες και για μια διετία, μέχρι το 1944, ερχόμενος σε ανοιχτή επικοινωνία με τον Άντολφ Άιχμαν και τους απεσταλμένους του στη Θεσσαλονίκη, ειδικευμένους στην “τελική λύση”, επίσης εγκληματίες πολέμου, Αλόις Μπρούνερ και Ντίτερ Βισλιτσένι…

Η υπογραφή του Μέρτεν βρίσκεται σε όλες τις διαταγές εκτόπισης των Εβραίων, που είχαν πειστεί ότι πήγαιναν στην Πολωνία, όπου θα έβρισκαν δουλειά και σπίτια. Είχε επίσης την ευθύνη της απαλλοτρίωσης του εβραϊκού νεκροταφείου. Όταν αρχικά οι Εβραίοι της Θεσσαλονίκης επιστρατεύτηκαν για καταναγκαστική εργασία σε διάφορες περιοχές της περιφέρειας της πόλης.

Κάποιοι έχασαν τη ζωή τους από τις απάνθρωπες συνθήκες και η εβραϊκή κοινότητα για να σώσει περίπου 7.000 κρατούμενος-εργάτες, δέχθηκε να πληρώσει στους Γερμανούς 3.5 εκατομμύρια δραχμές, ποσό τεράστιο για την εποχή, το οποίο μάλιστα οι Εβραίοι δεν είχαν ολόκληρο.

Για να εξοφλήσουν το χρέος δέχθηκαν να παραχωρήσουν την έκταση του νεκροταφείου, με ανέγγιχτους τους τάφους των τελευταίων 30 ετών, όπως τους ζήτησαν οι Γερμανοί, ικανοποιώντας και το αίτημα που τους είχαν υποβάλλει οι εγχώριοι αντισημίτες. Μια αδιανόητη τυμβωρυχία οργανώθηκε από κανονικά συνεργεία φρίκης.

 

Η λεηλασία των περιουσιών

Το 1943 ο Μέρτεν ιδρύει την Υπηρεσία Διαχείρισης Ισραηλίτικων Περιουσιών, τοποθετεί επικεφαλής τον Β.Σιμωνίδη και οι περιουσίες των Εβραίων παραχωρούνται στους μεσεγγυούχους. Εκείνους δηλαδή, που αναλαμβάνουν τη διαχείριση της ακίνητης περιουσίας, μέχρι την επιστροφή των εκτοπισμένων.

Επί της ουσίας δίνεται το δικαίωμα στην απόλυτη λεηλασία, αφού από το Άουσβιτς επέστρεψαν λιγότεροι από χίλιοι Εβραίοι, πολλοί εκ των οποίων δεν έβρισκαν καν το σπίτι το οποίο είχαν εγκαταλείψει. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 1953, όταν μετά από επίπονους δικαστικούς αγώνες, επιστράφηκαν εν τέλει στους Εβραίους 543 οικίες, 67 οικόπεδα, 18 παραπήγματα και 51 καταστήματα (… από τα 1.800 που είχαν παραχωρηθεί)!

Ανάμεσα στους μεσεγγυούχους συμπεριλαμβάνονται δυο εκ των κορυφαίων δοσιλόγων, του Λάσκαρη Παπαναούμ και του αξιωματικού Γιώργου Πούλου που ίδρυσε και εθελοντικό τάγμα, πολεμώντας στο πλευρό της Βέρμαχτ (και εν τέλει εκτελέστηκε στο Γουδή, το 1949).

Ο Μέρτεν και η συμμορία του υφάρπαξαν χρυσές λίρες, ή φράγκα, υποσχόμενοι ευνοϊκή μεταχείριση. Και φυσικά δεν ήταν ο μόνος. Μετά τη Θεσσαλονίκη, μετατέθηκε στη Γιουγκοσλαβία, για να συλληφθεί (το 1946) από τους Αμερικανούς στην κατεχόμενη Γερμανία. Η έκδοση του στην Ελλάδα δεν πραγματοποιείται ποτέ, για κάποιους εξ’ αιτίας μια εξωφρενικής ελληνικής παρέμβασης από τον στρατιωτικό ακόλουθο στο Βερολίνο.

Σύμφωνα με τον Μαζάουερ ο στρατηγός Ανδρέας Υψηλάντης προτείνει την απελευθέρωση του συλληφθέντα Μέρτεν, λόγω της “άμεμπτης συμπεριφοράς του και των ανεκτίμητων υπηρεσιών του στην Ελλάδα”!

Μια νέα καριέρα ξεκινάει για τον ναζί Μέρτεν, που εργάζεται στο Υπουργείο Δικαιοσύνης της Δ.Γερμανίας, ενώ κατεβαίνει και στην πολιτική, καθώς συντάσσεται με το κόμμα του μετέπειτα προέδρου της ΟΔΓ, Γκούσταβ Χάινεμαν.

Η εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ
προαναγγέλει την έναρξη
της δίκης του Μαξ Μέρτεν
Το 1957 αποφασίζει να επισκεφθεί ξανά την Ελλάδα (λέγεται ότι είχε ξαναπατήσει ελληνικό έδαφος, αλλά ιγκόγνιτο και το 1954 και το 1955) για να εξυπηρετήσει τον πρώην διερμηνέα του, που αντιμετώπιζε πρόβλημα με την δήμευση της περιουσίας του. Οι ελληνικές αρχές αλλά και η γερμανική πρεσβεία τον διαβεβαιώνουν ότι δεν θα έχει κανένα πρόβλημα και έτσι χτυπάει την πόρτα του Γραφείου του εισαγγελέα Ανδρέα Τούση, προϊστάμενου του Γραφείου Εγκληματιών Πολέμου, από το 1952.

Αντί όμως για κατάθεση, ακούει έκπληκτος τον Έλληνα εισαγγελέα να τον συλλαμβάνει! Εκκρεμούσε σε βάρος του ένταλμα σύλληψης από το 1947. Οι συζητήσεις με τη Δ.Γερμανία για τους εγκληματίες πολέμου ήταν περίπλοκες. Αρχικά η ελληνική πλευρά συμφωνούσε να έχει η Γερμανία τον πρώτο λόγο στην απονομή δικαιοσύνης, σε οποιαδήποτε νύξη όμως για πολεμικές αποζημιώσεις (σ.σ οι ναζί είχαν εξαρθρώσει ολόκληρη την έτσι κι αλλιώς καχεκτική οικονομία της κατακτημένης Ελλάδας, καταστρέφοντας σχεδόν τα πάντα κατά την αποχώρηση τους) συναντούσε τείχος σιωπής.

Αλλά το 1957 το κλίμα είχε βελτιωθεί. Οι δυο χώρες (ΟΔΓ και Ελλάδα) ήταν έτοιμες να υπογράψουν δανειακή σύμβαση 200 εκατομμυρίων μάρκων, ενώ ο πρωθυπουργός και ο υπουργός εξωτερικών Ευάγγελος Αβέρωφ είχαν προγραμματίσει ταξίδι στη Βόννη για συζητήσεις που αφορούσαν τα έργα υποδομής στην Ελλάδα και την πρόθεση του γερμανικού κεφαλαίου για διείσδυση στην ελληνική αγορά. Η ελληνογερμανική οικονομική συνεργασία υπογράφεται το Νοέμβριο του 1958.

Η σύλληψη του Μέρτεν έμοιαζε με ένα τεράστιο αγκάθι και προφανώς ο νόμος που ψηφίστηκε το 1959 “Περί τροποποιήσεως της νομοθεσίας για τα εγκλήματα πολέμου” ήταν … φωτογραφικός. Εν μέσω σφοδρής αντιπαράθεσης με την αντιπολίτευση, η κυβέρνηση της ΕΡΕ ψηφίζει το νομοσχέδιο που αναστέλλει “αυτοδικαίως και χωρίς να απαιτείται απόφασις τις δικαστηρίου, πάσα δίωξις Γερμανών υπηκόων φερόμενων ως εγκληματιών πολέμου”.

 

Η δίκη του στο στρατοδικείο

Ούτε παραγγελία να είχε κάνει ο Μαξ Μέρτεν. Οι κραυγές της αντιπολίτευσης αλλά και των διεθνών μέσων ενημέρωσης κράτησαν τον Γερμανό στη φυλακή και τον οδήγησαν, εν τέλει, στο εδώλιο του Ειδικού Στρατοδικείου Εγκλημάτων Πολέμου. Στις 11 Φεβρουαρίου ξεκίνησε η Δίκη, που κράτησε σχεδόν ένα 20ήμερο. Δεκάδες μάρτυρες της ισραηλίτικης κοινότητας καταθέτουν και υποδεικνύουν τον άλλοτε σύμβουλο της κομαντατούρ ως πρωτεργάτη της εγκληματικής εκτόπισης των Εβραίων αλλά και της λεηλασίας της περιουσίας τους.

Η απόφαση του Στρατοδικείου από την «Μακεδονία»
Βρίσκονται, βέβαια, και πρόθυμοι Έλληνες, πρώην αξιωματούχοι επί Κατοχής, να υπερασπιστούν τον Μέρτεν. Διοικητές, τραπεζίτες, ηγούμενοι, η ιερά κοινότητα του Αγίου Όρους, παρουσιάζουν … σχεδόν ένα αντιφασίστα Γερμανό που ακολουθούσε απλά εντολές των ναζί. Αυτό υποστήριξε κι εκείνος στην απολογία του. Έριξε όλη την ευθύνη στην Γκεστάπο, δήλωσε άγνοια γενικώς για το κατηγορητήριο και δήλωσε πως ανέλαβε την θέση του γενικού διοικητή της Μακεδονίας για να αποφύγει ο ελληνικός πληθυσμός τις βαρβαρότητες των Βουλγάρων. Και φιλέλλην, εκτός των άλλων …

Στις 5 Μαρτίου το στρατοδικείο ανακοινώνει την απόφαση του. Ο Μέρτεν κρίνεται ένοχος και καταδικάζεται σε κάθειρξη 25 ετών. Ο ίδιος μοιάζει ψύχραιμος, ενώ το πλήθος τον αποδοκιμάζει έντονα, όπως είχε κάνει και στην πρώτη ημέρα της δίκης.

 

Η απόφαση του Στρατοδικείου από την «Μακεδονία»

Το μαξιλαράκι, ωστόσο, που είχε εφεύρει το νομοσχέδιο της κυβέρνησης, τον συνοδεύει ξανά στο κελί της φυλακής. Ξέρει καλά ότι οι συμπατριώτες του θα κάνουν ό,τι περνάει από το χέρι του για να αποφυλακιστεί. Και η ΕΡΕ δεν ήταν διατεθειμένη να χάσει τα γερμανικά μάρκα, που είχε εξασφαλίσει από την ΟΔΓ. Η τροποποίηση του νόμου του Ιανουαρίου, φωτογραφίζει ξανά τον καταδικασθέντα, πλέον, Μαξ Μέρτεν. Όσοι εγκληματίες πολέμου κρατούνται σε ελληνικές φυλακές, δύναται να αποφυλακιστούν και να δικαστούν, πλέον, επί γερμανικού εδάφους.

Η αντιπολίτευση επιτίθεται αντιδρά δυναμικά, αφού ο μοναδικός εγκληματίας πολέμου, που βρίσκεται σε ελληνικές φυλακές δεν είναι άλλος από τον “χασάπη της Θεσσαλονίκης”! Στις 5 Νοεμβρίου, πο Γερμανός αποφυλακίζεται και μπαίνει στο αεροπλάνο για να επιστρέψει Βόννη. Έξω ο Μέρτεν, μέσα όμως ο Μανόλης Γλέζος που το καλοκαίρι του 1959 είχε καταδικαστεί σε φυλάκιση 5 ετών, κατηγορούμενος για “κατασκοπεία υπέρ της ΕΣΣΔ”

Οι Γερμανοί συνέλαβαν τον Μέρτεν, χωρίς βέβαια να καταδικαστεί στη δίκη που ακολούθησε.

 

Οι βόμβες που έριξε το 1960

Κανείς δεν περίμενε ότι ο Μέρτεν θα επέστρεφε δριμύτερος δυο χρόνια αργότερα, μετά την αποφυλάκιση του. Στις 28/9/1960 η “Ηχώ του Αμβούργου” και το περιοδικό “Σπίγκελ” φιλοξενούν τις δηλώσεις του, σύμφωνα με τις οποίες ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, ο υπουργός εσωτερικών Δημήτρης Μακρής και η σύζυγός του Δοξούλα ήταν “έμμισθοι πληροφοριοδότες των γερμανικών αρχών”. Η αμοιβή τους προερχόταν κατευθείαν από τις λεηλατημένες εβραϊκές περιουσίες. Στην υπόθεση ενεπλάκη και το όνομα του Γιώργου Θεμελή, υφυπουργού άμυνας της κυβέρνησης Καραμανλή και νομάρχης Πέλλας στην περίοδο της κατοχής.

Ο Μέρτεν έδινε και φωτογραφίες της Δοξούλας Μακρή από λεύκωμα της γερμανικής διοίκησης. Οι καταγγελίες προκάλεσαν σάλο και θυελλώσεις συζητήσεις στη Βουλή, που κατέληξαν μέχρι και σε ξύλο μεταξύ των βουλευτών της ΕΡΕ και της αντιπολίτευσης!

Το ζεύγος Μακρή και ο Θεμελής υπέβαλαν μηνύσεις σε ελληνικά δικαστήρια, ενώ η αντιπολίτευση τους ζητούσε να προσφύγουν στην γερμανική δικαιοσύνη, ενώ ο πρωθυπουργός Κωνσταντίνος Καραμανλής δεν θέλησε να σχολιάσει το παραμικρό.

Η «Αυγή» παρουσιάζει την υπόθεση
των καταγγελιών του Μαξ Μέρτεν, το 1960
Ο συγγραφέας του βιβλίου “Μαξ Μέρτεν, νομικός και εγκληματίας πολέμου”, Γκέριτ Χάμαν, είχε υποστηρίξει σε συνέντευξή του στην “Καθημερινή” ότι ο διαβόητος “σύμβουλος” είχε το συνήθειο να λέει και πολλά ψέματα. Ήθελε να τιμωρήσει την κυβέρνηση Καραμανλή γιατί δεν απέτρεψε την σύλληψη και καταδίκη του; Μα η ίδια είχε φροντίσει να επιστρέψει στην πατρίδα του

Κανείς δεν θα μάθει την αλήθεια, αφού ο Μέρτεν δεν παρουσιάστηκε στο γερμανικό δικαστήριο που είχε αναλάβει την υπόθεση των καταγγελιών του, γιατί δεν είχε … εμπιστοσύνη στη γερμανική δικαιοσύνη. Τραγέλαφος.

Ο Χάμαν πάντως που μελέτησε επισταμένως τον βιο και την πολιτεία του Μέρτεν είναι βέβαιος για τον ρόλο του στην κατοχή, τονίζοντας ότι εξαπάτησε σκοπίμως τους Εβραίους, στοχεύοντας στην αρπαγή της περιουσίας τους και ξέροντας ότι όλοι τους οδηγούνταν κατευθείαν προς το θάνατο.

 

Ο θησαυρός του μακαρίτη

Στις 16 Μαΐου 2020, τέσσερις άνθρωποι βρίσκουν τραγικό θάνατο σε ένα δαιδαλώδες υπόγειο γερμανικό καταφύγιο στο Λουτράκι. Έψαχναν να βρουν χρυσές λίρες. Ένας ρεπόρτερ ανέφερε τον θησαυρό του Μέρτεν. Και το κουβάρι ενός μύθου άρχισε πάλι να ξετυλίγεται προς τα πίσω. Η πραγματικότητα διαπλέκεται με το παραμύθι και φτάνουμε από τη Θεσσαλονίκη στη Σάμο και μετά στο βαθύτερο κομμάτι της Μεσογείου.

Λένε λοιπόν ότι ο Μέρτεν βρήκε τον τρόπο να μεταφέρει την αμύθητη περιουσία (λίρες, φράγκα, χρυσάφι, κοσμήματα κλπ) των Εβραίων με ένα υποβρύχιο (!) μέχρι τη Σάμο. Εκεί νοίκιασε μια μεγάλη τράτα, τοποθέτησε τον θησαυρό στα αμπάρια της και η οποία με τη συνοδεία του γερμανικού υποβρυχίου αναχώρησε προς άγνωστο προορισμό. Κάπου, λέει, έξω από τη Μεθώνη διέταξε τη βύθιση του πλοιαρίου.

Θα’ ταν τρελός πάντως να βυθίσει το καραβάκι του, νοτιοδυτικά της νήσου Σαπιέντζα, όπου βρίσκεται και το βαθύτερο σημείο της Μεσογείου. Κάπου 5.121 μέτρα! Ίσως να μην ήθελε να τον βρει κανένας ποτέ; Ίσως, όμως, να το έκανε κάπου πιο κει, ή πιο δω (θα σας γελάσω) ώστε κάποια στιγμή να επέστρεφε για να τον πάρει πίσω. Οι δυο επισκέψεις του, άλλωστε, στην Ελλάδα πριν συλληφθεί το 1957 ενισχύουν τον μύθο.

Το 2001 ένας κρατούμενος στις φυλακές Κασσάνδρας για απάτες, ο Κώστας Βρεττός, υπέδειξε τον κόλπο της Φοινικούντας, λέγοντας ότι είχε συγγενική σχέση με τον Μέρτεν (!) και μάλιστα ανέφερε λεπτομέρειες για τον θησαυρό (46 κιβώτια με 230.000 λίρες, δυο σάκους με σπάνια θρησκευτικά εβραϊκά κειμήλια, αλλά και διαμάντια αξίας 3 δις ευρώ! Εντάξει αυτά, ας πούμε, ότι αυτά να τα πιστέψει κάποιος. Είναι δυνατόν, όμως, να δεχθεί ότι μαζί με όλα αυτά βρίσκονταν το Άγιο Δισκοπότηρο και η Ιερά Λόγχη, που ο Βρεττός υποστήριζε ότι υπήρχαν σε περίοπτη θέση

Για μια δεκαετία πολλοί, αφελείς και μη, κυνηγούσαν τον θησαυρό, χωρίς βέβαια να βρουν ούτε ένα φο μπιζού. Ο Βρεττός είχε φτάσει όμως μέχρι το κεντρικό ισραηλίτικο συμβούλιο και ναύλωνε συνεχώς καΐκια για να ανακαλύψει σαν άλλος Ιντιάνα Τζόουνς τον αμύθητο εβραϊκό θησαυρό.

Η αλήθεια είναι πως ο Μέρτεν όσο παντοδύναμος κι αν ήταν δεν θα μπορούσε να κινητοποιήσει υποβρύχια και στρατιώτες, την στιγμή που οι Γερμανοί αποχωρούσαν από την Ελλάδα. Οι περιουσίες των Εβραίων κατέληξαν μεν σε γερμανικά (και κάποια ελληνικά) χέρια, αλλά δεν συγκεντρώθηκαν ποτέ σε σεντούκια, κασέλες μαζί με το Άγιο Δισκοπότηρο…

 

 

Αναδημοσίευση: news247.gr

Τρίτη 10 Φεβρουαρίου 2026

Τί μαθαίνουν για την Ελλάδα στα σχολεία της Τουρκίας

Η ιστορία είναι το θεμέλιο της εθνικής ταυτότητας, αλλά τι συμβαίνει όταν η επίσημη κρατική αφήγηση διαφέρει ριζικά από την παγκόσμια ιστοριογραφία; Αυτή είναι η περίπτωση της διδασκαλίας της ιστορίας στα τουρκικά σχολικά βιβλία. Ενώ τα βιβλία έχουν εκσυγχρονιστεί ως προς την εμφάνιση και τη ρητορική, η κεντρική ιδέα παραμένει απαράλλαχτη εδώ και δεκαετίες: η πλήρης εργαλειοποίηση της ιστορίας για την προώθηση πολιτικών συμφερόντων και αναθεωρητικών απόψεων.

Πώς λοιπόν γαλουχούνται οι νέες γενιές στην Τουρκία σε σχέση με την Ελλάδα και τους Έλληνες;

 • • •

Η αμφισβήτηση της ελληνικότητας στην αρχαία Ιστορία

Η τουρκική ιστοριογραφία ξεκινά με την περιγραφή των προγόνων των Τούρκων ως αυτόχθονων λαών της Κεντρικής Ασίας, οι οποίοι αναμείχθηκαν με Χετταίους και Λύδιους, οδηγούμενοι τελικά στη Μικρά Ασία, την τελική τους πατρίδα. Σύμφωνα με αυτή την αφήγηση:

  • Ιωνικός πολιτισμός: Επιχειρείται η πλήρης άρνηση της ελληνικότητας των Ιώνων. Το όνομα Ίωνες υποστηρίζεται ότι δεν έχει καμία σχέση με το όνομα Έλληνες. Ο ιωνικός πολιτισμός παρουσιάζεται ως αποτέλεσμα πρόσμιξης πολιτισμών της Ανατολίας και των Κρητών, και μάλιστα βρίσκεται σε αντιπαράθεση με τον πολιτισμό της Ελλάδας.
  • Ελληνοποίηση της γνώσης: Σημαντικές προσωπικότητες όπως ο Πυθαγόρας και ο Ηρόδοτος παρουσιάζονται ως κάτοικοι περιοχών της σημερινής Τουρκίας (Μίλητος, Αλικαρνασσός) που απλώς μετέφεραν γνώσεις των Αιγυπτίων στους Έλληνες.
  • Μέγας Αλέξανδρος: Υιοθετείται η άποψη ότι ο Μέγας Αλέξανδρος ήταν Μακεδόνας και όχι Έλληνας, διαγράφοντας έτσι την ελληνικότητα της Μακεδονίας.

 

Η αποσιώπηση του Βυζαντίου

Στη διαδρομή από την αρχαιότητα έως την Οθωμανική Αυτοκρατορία, η Ανατολική Ελληνόφωνη πλευρά της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, δηλαδή το Βυζάντιο, σχεδόν διαγράφεται.

  • Σε βιβλία δύο τόμων, το Βυζάντιο τυγχάνει αναφοράς μόλις στο ένα τέταρτο μίας σελίδας.
  • Η αναφορά περιορίζεται σε λίγες συγκρούσεις με τους Οθωμανούς, οι οποίοι παρουσιάζονται ως εκείνοι που «απελευθέρωσαν» τα εδάφη και επαναδημιούργησαν τη νομιμότητα.

 

Η Επανάσταση του 1821 και η «Μεγάλη Ιδέα»

Η Ελληνική Επανάσταση του 1821 παρουσιάζεται ως απλή «ελληνική ανταρσία» και όχι ως αγώνας εθνικής απελευθέρωσης.

  • Το ψέμα της ευτυχίας: Αναφέρεται ότι οι Ρωμιοί (Έλληνες) ζούσαν ευτυχισμένοι, πλούσιοι και σχεδόν ανεξάρτητοι, απολαμβάνοντας προνόμια και ζώντας καλύτερα και από τους Τούρκους.
  • Ξένη υποκίνηση: Οι Έλληνες ξεσηκώθηκαν από ξένες δυνάμεις, κυρίως τους Ρώσους. Η δημιουργία του ελληνικού κράτους μετά τη Ναυμαχία του Ναυαρίνου αποδίδεται στις ξένες δυνάμεις ως κίνηση για τη διάσπαση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Ο πόλεμος του 1919-1922 περιγράφεται ως «εισβολή της Σμύρνης». Οι νεοέλληνες παρουσιάζονται ως εισβολείς και οι Έλληνες της Ανατολίας ως συνεργάτες του εχθρού και «βλαβερό στοιχείο» που έλεγχε την οικονομία. Η κίνηση του ελληνικού στρατού προς την Άγκυρα παρουσιάζεται ως μόνιμη πρόθεση των νεοελλήνων να υλοποιήσουν τη Μεγάλη Ιδέα.

 

Η Θράκη και η Κύπρος ως θύματα «τρομοκρατίας»

Η αναθεωρητική οπτική επεκτείνεται και σε σύγχρονα ζητήματα:

  • Θράκη: Γράφεται ότι οι Τούρκοι της Θράκης αντιμετωπίζουν πολιτιστικά και κοινωνικά προβλήματα.
  • Κύπρος: Η τουρκική εισβολή δικαιολογείται, καθώς υποστηρίζεται ότι η «τρομοκρατική οργάνωση ΕΟΚΑ» διέπραξε σφαγές αθώων Τούρκων.

Είναι σαφές ότι η τουρκική ιστοριογραφία έχει ως μοναδικό σκοπό να δημιουργήσει μια εικόνα για την Ελλάδα και τους Έλληνες που εξυπηρετεί τις εθνικιστικές και αναθεωρητικές θέσεις της χώρας, αποδεικνύοντας πώς η ιστορία μπορεί να γίνει ένα ισχυρό εργαλείο για την εκπαίδευση νέων γενεών με βάση πολιτικά συμφέροντα.

 

 

Αναδημοσίευση: e-didaskalia.blogspot.com

Δευτέρα 9 Φεβρουαρίου 2026

Το κατεστημένο πολεμά τη Μαρία Καρυστιανού

Από τη στιγμή που η Μαρία Καρυστιανου επιβεβαίωσε πως στηρίζει κάποιο «κίνημα πολιτών» με στόχο ν' αναλάβει τη διακυβέρνηση της χώρας. σε κάθε δήλωση της δέχεται επίθεση. Λες και πρόκειται για δήλωση ήδη πολιτικού αρχηγού και μάλιστα κόμματος που είναι ήδη στη Βουλή. Εκτός του Μητσοτάκη που είναι στο απυρόβλιτο,

Η κ Καρυστιανού δέχεται μια συντονισμένη επίθεση από κόμματα και ΜΜΕ. Από τα πιο πολλά κόμματα βέβαια μια που «έχει χαλαρώσει η επίθεση» από κάποια και δηλώνουν δικαίως, πως περιμένουν την αναγγελία του κόμματος

Δέχεται την επίθεση αυτή κι ας έχει δηλώσει πως ίσως δεν είναι σίγουρο, πως αυτή θα είναι ο αρχηγός. Κι ας είναι οι δηλώσεις της και οι αναρτήσεις της στα Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης επιπέδου ενημερωμένου πολίτη.

Λέει πράγματα που όλοι μπορεί να κάνουμε σαν πρώτη σκέψη. Οι πιο πολλοί βέβαια μόλις σκεφτούμε λίγο τί είπαμε ή γράψαμε αμέσως το αποσύρουμε. Γιατί πολλές φορές σκεφτόμαστε ακραία ή έτσι που να οπονοεί το αντίθετο από αυτό που θέλουμε να πούμε. Αλλά όταν λειτουργήσει το μυαλό ερχόμαστε στην πραγματικότητα.

Όποιος είδε τη συνέντευξή της στο OPEN  σους Μίνα Καταμητρού - Νίκο Στραβελακη θα παρατήρησε την αμηχανία της όταν είπε πως είναι «κατά των αμβλώσεων». Και της ζητήσαν διευκρίνιση. 

«Ως παιδίατρος είπε δεν μπορώ να ξεκαθαρίσω ποιοι είναι δικαίωμα υπερτερεί. Της γυναίκας ή του εμβρύου». Προσπάθεισε να το διρθώσει κι αμφιβάλλω αν «έπαιξε» πουθενά.

Παρόμοιο λάθος έκανε όταν έγραψε για «εισβολείς» στη Χίο. Έκανε. Πιστεύω το λάθος και προσπάθησε να το ελαχιστοποιήσει μετά. Αν αντί να γράψει για εισβολές έγραφε πχ για «κατατρεγμένους που αδυνατούμε να φιλοξενήσουμε, χωρίς να αναλάβουν και οι εταίροι μας τις ευθύνες τους» δε θα μιλούσε κανείς παρά μόνο η κυβέρνηση.

Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και με τους τους συνεργάτες της η μελλοντικούς αρχηγούς του εκκολαπτόμενου κόμματος.

Ακούμε τις σοφιστίες του δικηγόρου Σούρλα, τις συμβουλές του πρώην βουλευτή Αχαΐας Νικολόπουλου και τις καταγγελίες του επικοινιολόγου Καραχάλιου. Και άλλων που προαλείφονται αυτόκλητα για συνεργάτες της. Και ο κόσμος μπερδεύεται. Είναι οι θέσεις της αυτά που λέει ο κάθε ένας;

Για αρχηγό τώρα, μια που είπε πως μπορεί να μην είναι η ίδια, λένε ακόμη και για τον γιο του τελευταίου βασιλιά της Ελλάδας Νικόλαο ντε Γκρέις.

Και δημοσιογραφικά, υπάρχουν άρθρα που και κατακεραυνώνουν την αγωνίστρια μάνα της αδικοχαμένης Μαρθης. Ξέροντας τι; Τίποτε παρά μόνο ότι έχει πει σε δύο συνεντεύξεις της.

Εγώ δε θα έλεγα πως το κατεστημένο – πολιτικοί και Τύπος – την «πολεμουν έτσι» γιατί τη φοβούνται. Αλλά να προκαλέσουν σύγχυση στον Ελληνικό λαό.

Για μένα η κ Καρυστιανού είναι μια μητέρα που αγωνίζεται να «φυλακίσει» τους ένοχους της τραγωδίας – εγκλήματος στα Τέμπη. Είναι μια γυναίκα που δεν βρήκε συμπαράσταση ούτε από το Ελληνικό κράτος ούτε από την Ευρωπαϊκή Ένωση ποτ απευθύνθηκε για βοήθεια. Κι όσα κάνει τα κάνει να ταρακουνήσει το κατεστημένο μήπως βρει απαντήσεις στα ερωτήματα που την απασχολούν. Αλλά και να βάλει φυλακή όλους όσους συνετέλεσαν να υπάρξει το σιδηροδρομικό αυτό έγκλημα και να καταντήσουν τον Ελληνικό Σιδηρόδρομο η ασφάλειά του χειρότερη, επιπέδου 19ου αιώνα (γιατί τότε υπήρχαν μόνο οι κανόνες που τηρούσαν οι σιδηροδρομικοί χωρίς καμμιά τεχνολογική βοήθεια) και όλα να εξαρτώνται από το λάθος ενός σταθμάρχη, να στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης

Σάββατο 7 Φεβρουαρίου 2026

Τέμπη, Πύλος, Τρίκαλα, Χίος: Άνθρωποι στους τάφους και ξετσίπωτη προπαγάνδα…

Τώρα μένει να ξαμοληθούν όλοι οι προπαγανδιστικοί μηχανισμοί με επιχειρήματα του τύπου: «Φυλάμε τα σύνορα», «η βάρκα εμβόλισε το λιμενικό», «οι τυμβωρύχοι εκμεταλλεύονται την τραγωδία» επισημαίνει ο Γιώργος Καρελιάς σε άρθρο του με τον ίδιο τίτλο στο news247 την Παρασκευή 6 Φεβρουαρίου

 • • •

Τέμπη, Πύλος, Τρίκαλα, Χίος. Πέντε τραγωδίες με εκατοντάδες νεκρούς. Τι κοινό έχουν;

Εκ πρώτης όψεως μόνο οι δύο (Πύλος, Χίος) συνδέονται, αφού εκτυλίχτηκαν στη θάλασσα. Όμως, αν προσέξουμε λίγο παραπάνω, θα δούμε ότι όλες έχουν και άλλο ένα κοινό στοιχείο: την ξετσίπωτη κυβερνητική προπαγάνδα που τις συνοδεύει.

Σε καθεμιά τραγωδία αυτή η προπαγάνδα είναι διαφορετική, αλλά πάντα έχει κοινούς παρανομαστές: την «ατομική ευθύνη» (ποτέ πολιτική), τις «διαχρονικές παθογένειες», την «κακιά στιγμή», τους «τυμβωρύχους» που τις εκμεταλλεύονται.

Φυσικά, ποτέ δεν φταίνε οι υπουργοί που (δεν) δίνουν τις εντολές. Και, φυσικότατα, δεν φταίει ο πρωθυπουργός, που έκανε υπουργό έναν πιστό χριστιανό, η μισανθρωπιά του οποίου ξεχειλίζει από αυτό ένα βίντεο (Σημ. Gafield:  Αυτό που ο Θάνος Πλέυρης καλεί σε δολοφωνίες μεταναστών). Αλλά ο πρωθυπουργός «δεν το γνώριζε» και κανένας από τους δεκάδες συμβούλους του δεν του είπε «μην τον βάζεις αυτόν υπουργό Μετανάστευσης, έχει δυσώδες παρελθόν».

1.Στα Τέμπη(Φεβρουάριος 2023, 57 νεκροί), η προπαγάνδα είπε από την πρώτη στιγμή: «Ατομική η ευθύνη». Ο επάρατος σταθμάρχης «προσφερόταν» να γίνει μοναδικός φταίχτης.

Φυσικά, δεν προσφερόταν ο υπουργός, ο οποίος λίγους μήνες πριν «ντρεπόταν» στο βήμα της Βουλής, επειδή κάποιοι έθεταν θέματα ασφαλείας. Ο υπουργός που «διασφάλιζε την ασφάλεια». Ο υπουργός που παραιτήθηκε αλλά λίγο μετά ο πρωθυπουργός και αρχηγός τον έβαλε στα ψηφοδέλτια του κόμματος και, φυσικά, οι γενναίοι ψηφοφόροι τον επανεξέλεξαν. Η «ασφάλεια» διασφαλίστηκε(η δική του), το πολύ να πάει για ένα πλημμεληματάκι. Όλα στη θέση τους και οι επιβάτες στους τάφους τους.

2.Στην Πύλο (Ιούνιος 2023, 82 νεκροί και εκατοντάδες αγνοούμενοι) το ηρωϊκό Λιμενικό «φύλαγε τα σύνορα», αυτό είναι το μόνιμο μοτίβο της κυβερνητικής προπαγάνδας.

Οι διεθνείς οργανώσεις είπαν ότι έπνιξε τους ανθρώπους και πολλά στελέχη του, μαζί και η ηγεσία του, είναι υπό κατηγορίαν.

3. Στα Τρίκαλα (Γενάρης 2026, πέντε εργάτριες νεκρές), το εργοστάσιο-τάφος ήταν «σύγχρονο», όπως έσπευσε να πει ο πρωθυπουργός.

Ποιος τον διαβεβαίωσε γι’ αυτό; Προφανώς ο παντογνώστης υπουργός Υγείας, που γνώριζε ότι «είχαν γίνει όλοι οι έλεγχοι» και, επομένως, είχαν διασφαλιστεί «όλα τα επίπεδα ασφαλείας». Όλες οι αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες τους διέψευσαν, το αέριο έφευγε επί μήνες, οι εργάτριες έλεγαν «μυρίζει», ουδείς έδωσε σημασία και ήρθε η «κακιά στιγμή». Η οποία ήταν προαναγγελθέν έγκλημα. Και η ξετσίπωτη προπαγάνδα, αφού «συγκλονίστηκε» και έχυσε λίγα δάκρυα, ανακάλυψε τους φταίχτες. Δεν είναι αυτοί που άφησαν το εργοστάσιο χωρίς ελέγχους, αλλά αυτοί που εκμεταλλεύονται, εκ των υστέρων, την τραγωδία, οι «τυμβωρύχοι».

4.Στη Χίο (Φλεβάρης 2026, 15 νεκροί), έχουμε αντιγραφή της Πύλου, μόνο που στον τάφο πήγαν λιγότεροι μετανάστες. «Μόνο» 15, μπροστά στους εκατοντάδες της Πύλου. Και τι είναι 15 άνθρωποι μπροστά στον υπερήφανο υπουργό(ναι, αυτόν που το 2011 ήθελε νεκρούς στα σύνορα και τώρα τους έχει), που φυλάει τα σύνορα; Και είναι τόσο καλός που δεν έχει ζητήσει ακόμη από τον Δένδια για ενίσχυση και καμιά «Μπελαρά». Μπορεί και να φοβάται ότι τα φουσκωτά με τους μετανάστες θα ορμήξουν πάνω της(στη φρεγάτα) και θα την βυθίσουν.

Ναι, αυτή είναι τώρα η εκδοχή της ξετσίπωτης προπαγάνδας: το σάπιο φουσκωτό κατευθύνθηκε πάνω στο σκάφος του Λιμενικού και πέθαναν 15 (θα μάθουμε πώς, θα πουν οι ιατροδικαστές). Το βέβαιο είναι ότι δεν θα δούμε πώς, διότι η κάμερα του σκάφους του Λιμενικού δεν λειτούργησε, «δεν κρίθηκε σκόπιμο». Το ίδιο είχε γίνει και στην Πύλο.

Κι έτσι οι υπουργοί μπορούν άνετα να αποφαίνονται, σαν ανακριτές και δικαστές, πριν ξεκινήσει κάν η έρευνα. Άλλωστε, εδώ που τα λέμε, δεν χρειάζεται κάν έρευνα. Και στη Χίο έγινε αυτό που είχε «παραγγείλει» από το 2011 ο νυν υπουργός: νεκροί μετανάστες στα σύνορα. Ο «κεντρώος» Μητσοτάκης μπορεί να αισθάνεται υπερήφανος.

Τι μένει; Να ξαμοληθούν όλοι οι προπαγανδιστικοί μηχανισμοί με επιχειρήματα του τύπου: «Φυλάμε τα σύνορα», «η βάρκα εμβόλισε το λιμενικό», «οι τυμβωρύχοι εκμεταλλεύονται την τραγωδία».

Και να δίνουν έτσι σήμα στον εσμό των «πατριωτών» να βγάζουν στα κοινωνικά δίκτυα όλη τη σκατοψυχιά τους.

Όλοι αυτοί είναι και καλοί χριστιανοί. Που εκκλησιάζονται, ανάβουν μεγάλες λαμπάδες, κάνουν μακριούς σταυρούς. Αλλά δεν ξέρουν το «ήμουν ξένος και δεν με δεχτήκατε» του Χριστού. Και προσδοκούν τον ουράνιο παράδεισο αφήνοντας την επίγεια κόλαση για τους άλλους, τους ξένους.

«Αλίμονό σας, Γραμματείς και Φαρισαίοι υποκριτές, διότι μοιάζετε με τάφους ασβεστωμένους, οι οποίοι απέξω μεν φαίνονται ωραίοι, ενώ από μέσα είναι γεμάτοι με κόκαλα πεθαμένων και με κάθε ακαθαρσία» (κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο).

Παρασκευή 6 Φεβρουαρίου 2026

Eurostat: Επικίνδυνη η πολιτική για την υγεία στην Ελλάδα

Η έκθεση της Eurostat για την υγεία (2025) δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνείας. Η κατάσταση της δημόσιας υγείας στην Ελλάδα δεν είναι αποτέλεσμα συγκυρίας, αλλά μια επικίνδυνης κι αντικοινωνικής πολιτικής.

 • • •

Η έκθεση της Eurostat για την υγεία (Country Health Profile 2025) δεν μπορεί και δεν πρέπει να αντιμετωπιστεί ως μια ακόμα έρευνα που αποτυπώνει απλώς αριθμούς. Η έκθεση αυτή αποτυπώνει πολιτική. Και μάλιστα μια πολιτική που εφαρμόζεται πιστά από την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, με μεγάλη συνέπεια κι οποία επιφέρει τεράστιες κοινωνικές συνέπειες. Η εικόνα που αποτυπώνεται στην έρευνα δείχνει πώς η Ελλάδα παραμένει ουραγός στην Ευρωπαϊκή Ένωση στη δημόσια χρηματοδότηση της υγείας και πρωταθλήτρια στη μετακύλιση του κόστους στους πολίτες.

Δεν πρόκειται για μια στιγμιαία αποτυχία ούτε για ένα «κακό έτος». Η έκδοση του 2025 καταγράφει μια παγιωμένη κατάσταση. Τα στοιχεία δείχνουν ότι η Ελλάδα εφαρμόζει ένα μοντέλο στην υγεία όπου το κράτος υποχωρεί και τα νοικοκυριά καλούνται να καλύψουν το κενό.

Το δημόσιο μερίδιο στη χρηματοδότηση της υγείας παραμένει στο 61%, το δεύτερο χαμηλότερο στην ΕΕ, όταν ο ευρωπαϊκός μέσος όρος βρίσκεται στο 80%. Αντίστοιχα, οι πληρωμές από την τσέπη των πολιτών φτάνουν το 34% των συνολικών δαπανών υγείας, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Αυτά τα νούμερα δεν περιγράφουν απλώς μια (ανησυχητική) κατάσταση. Περιγράφουν μια συνειδητή πολιτική επιλογή.

Όταν η δημόσια χρηματοδότηση ειναι χαμηλή, το αποτέλεσμα είναι αναπόφευκτο. Η πρόσβαση στην υγεία μετατρέπεται σε «είδος Πολυτελείας». Αυτό ακριβώς αποτυπώνει η έρευνα της Eurostat.

 

Χωρίς περίθαλψη 3 στους 10 

Στην Ελλάδα, περισσότεροι άνθρωποι από κάθε άλλη χώρα της ΕΕ μένουν χωρίς την υγειονομική φροντίδα που χρειάζονται. Το 21,9% των πολιτών που χρειάζονταν ιατρική φροντίδα δεν την έλαβαν λόγω κόστους, αναμονής ή απόστασης. Δεν μιλάμε για οριακή διαφορά, αλλά για εξαπλάσιο ποσοστό σε σχέση με τον μέσο όρο της ΕΕ.

Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η εικόνα για όσους βρίσκονται στο όριο της φτώχειας. Σε αυτή την κατηγορία, το 32,3% στερείται βασικής ιατρικής φροντίδας. Δηλαδή σχεδόν ένας στους τρεις. Αυτό δεν αποτελεί απλώς κοινωνική ανισότητα είναι συνειδητός  αποκλεισμός των οικονομικά αδύναμων πολιτών.

Η ίδια λογική αποτυπώνεται και στην οδοντιατρική φροντίδα. Η Ελλάδα εμφανίζει μαζική αποχή από τον οδοντίατρο, όχι λόγω αμέλειας, αλλά λόγω κόστους, αποτέλεσμα της σχεδόν ανύπαρκτης δημόσιας κάλυψης. Η πρόληψη, στην πράξη, έχει ιδιωτικοποιηθεί.

 

Φάρμακα ή φαγητό;

Η έκθεση φωτίζει και μια ακόμη κρίσιμη πτυχή που αφορά τη φαρμακευτική δαπάνη. Η Ελλάδα δαπανά περίπου το 27%–29% των συνολικών εξόδων υγείας σε φάρμακα και ιατροτεχνολογικά προϊόντα, σχεδόν διπλάσιο ποσοστό από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Από αυτή τη δαπάνη, μόλις το 52% καλύπτεται από το δημόσιο.

Το αποτέλεσμα είναι αυτό που η Eurostat περιγράφει ως «καταστροφικές» δαπάνες υγείας. Σχεδόν ένα στα δέκα νοικοκυριά (9,5%) ξοδεύει πάνω από το 40% του διαθέσιμου εισοδήματός του στην υγεία. Και κυρίως στα φάρμακα.

Σε μια τέτοια πραγματικότητα, η συζήτηση για «εξορθολογισμό» ή «μεταρρυθμίσεις» χάνει κάθε επαφή με την καθημερινότητα των πολιτών. Για χιλιάδες οικογένειες υπάρχει το αδιανόητο δίλημμα: «φάρμακα ή άλλες βασικές ανάγκες»;

Η εικόνα που καταγράφει η έκθεση της Eurostat για την υγεία (2025) δεν είναι τυχαία ούτε φυσικά αφορά κάποιο πρόβλημα που μας έρχεται «από έξω», όπου συνήθως η κυβέρνηση φορτώνει τις αποτυχίες της. Είναι το αποτέλεσμα πολιτικών αποφάσεων. Η κυβέρνηση έχει επιλέξει να διατηρεί χαμηλά τη δημόσια συμμετοχή στην υγεία, να αναγκάζει τους ασθενείς να αναλαμβάνουν το κόστος και να παρουσιάζει αυτή τη μετακύλιση ως «αναγκαία προσαρμογή».

Από το 2023 δεν έχουν αλλάξει τα πράγματα. Ο εκτελεστής αυτής της στρατηγικής είναι πλέον ο Άδωνις Γεωργιάδης. Και η έκθεση καταγράφει με σαφήνεια ότι αυτή η πολιτική είναι απόλυτα συνειδητή.

Η δημόσια υγεία καταρρέει. Αυτό πλέον δεν αποτελεί θεωρία ούτε ένα αντιπολιτευτικό αφήγημα. Αποτυπώνεται και στα επίσημα ευρωπαϊκά στοιχεία.

Οι αριθμοί δεν αφηγούνται από μόνοι τους ιστορίες. Όταν όμως επαναλαμβάνονται, συγκλίνουν και καταγράφουν την ίδια πραγματικότητα σε κάθε έκδοση, παύουν να είναι απλώς στατιστικά δεδομένα. Γίνονται πολιτικό συμπέρασμα. Και αυτό το συμπέρασμα, όπως καταγράφεται στην έκθεση της Eurostat, είναι ότι η Ελλάδα, με την υπογραφή της Νέας Δημοκρατίας, συνεχίζει να απομακρύνεται από την ευρωπαϊκή έννοια της καθολικής και ισότιμης πρόσβασης στην υγεία.

 

 

Αναδημοσίευση: instanews.gr

Πέμπτη 5 Φεβρουαρίου 2026

H αξία του να μάθουμε στα παιδιά να λένε «παρακαλώ», «ευχαριστώ» και «καλημέρα»

Η αξία του να λέμε «ευχαριστώ», του να φερόμαστε σε κάποιο άλλο άτομο με σεβασμό και το να θυμόμαστε να χρησιμοποιούμε τη λέξη «παρακαλώ» όταν ζητάμε κάτι είναι ευγενικές πράξεις που αξίζει να διδάξουμε στα παιδιά.

Η διδασκαλία αυτών των συνηθειών στα παιδιά είναι ουσιαστική, έτσι σε καθημερινή βάση θα αποτελούν μονάχα καλό παράδειγμα και θα ενθαρρύνουν κοινωνικές συμπεριφορές που χαρακτηρίζονται από μεγαλύτερο σεβασμό, κάνοντας το αύριο καλύτερο για όλους μας.

Κι αυτό επειδή, είτε το πιστεύετε είτε όχι, οι μικρότερες χειρονομίες μπορούν να γεμίσουν το σύμπαν με συναίσθημα. Σήμερα σας προσκαλούμε να σκεφτείτε περισσότερο πάνω σε αυτό.

Το να λέτε «ευχαριστώ», όπως και «καλημέρα» και «παρακαλώ», όταν ζητάτε κάτι είναι κάτι περισσότερο από μια πράξη ευγένειας.

Στην πραγματικότητα είναι ένας τρόπος να μάθετε στα παιδιά σας να σκέφτονται με πρωτότυπο τρόπο και να απομακρυνθούν από τον εγωκεντρισμό της πρώιμης παιδικής ηλικίας ώστε να αναγνωρίσουν τους άλλους ανθρώπους και τις ανάγκες τους. Αυτό είναι κάτι που πρέπει να γίνει ήδη από την ηλικία των έξι.

Ας ρίξουμε μια προσεκτικότερη ματιά.

 • • •

Η ηθική ανάπτυξη των παιδιών

Ένας από τους πιο γνωστούς συγγραφείς όσον αφορά στην ηθική ανάπτυξη των παιδιών είναι αναμφισβήτητα ο Lawrence Kohlberg.

Συμφωνεί ότι υπάρχουν αμέτρητες διαφορές ανάμεσα στα παιδιά, ακόμα και ανάμεσα σε αδέλφια, όμως συνήθως τα παιδιά ακολουθούν το ίδιο σχήμα ανάπτυξης όσον αφορά στην επίγνωση, στο σεβασμό που δείχνουν στους άλλους και στην αναγνώρισή τους.

  • Κατά την πρώιμη παιδική ηλικία, μεταξύ δύο και πέντε ετών, τα παιδιά δρουν με βάση μόνο τις ανταμοιβές και τις τιμωρίες. Καταλαβαίνουν ότι πρέπει να υπακούνε στους κανόνες που τους επιβάλλονται προκειμένου να κερδίσουν τη στοργή και να αποφύγουν την επίπληξη ή την τιμωρία.
  • Το πέρασμα στη δεύτερη φάση της παιδικής ηλικίας σηματοδοτεί τη χρυσή εποχή. Σε ηλικία μεταξύ έξι και εννέα ετών, ο ατομικιστικός εγωκεντρισμός σταδιακά υποχωρεί.
  • Όταν τα παιδιά φτάσουν στην ηλικία των οχτώ με δέκα, μπορούν να καταλάβουν την έννοια του κοινού καλού και ότι το να σέβονται τους άλλους έχει ως αποτέλεσμα να δέχονται και τα ίδια το σεβασμό των άλλων.
  • Σε αυτή την ηλικία είναι συνηθισμένο να ενεργούν για να υπερασπιστούν τους φίλους και τα αδέλφια τους, αποκτώντας επίγνωση του ότι υπάρχουν και άλλα πράγματα πέρα από τον εαυτό τους.
  • Σταδιακά φτάνουν στην εφηβική ηλικία με ένα είδος κριτικής «αυταρέσκειας», θεωρώντας ορισμένα πράγματα ως χαρακτηριζόμενα από έλλειψη σεβασμού ή ως άδικα.


Ευγενικές συμπεριφορές που κάνουν πιο εύκολη τη σύνδεση με τον κόσμο

Όταν κάποιος προσφέρει ένα δώρο σε ένα τετράχρονο παιδί, συνήθως ακούμε τους γονείς να λένε κάτι όπως «τι λέμε;». Τότε το παιδί, σχεδόν απρόθυμα ή σιγανά, απαντά: «ευχαριστώ».

  • Δεν έχει σημασία πόσες φορές το επαναλαμβάνετε: θα έρθει μια στιγμή που όχι μόνο θα γίνει αυτόματο αλλά και τα παιδιά θα συνειδητοποιήσουν τι σημαίνει.
  • Όταν λένε «παρακαλώ» ζητώντας κάτι μέσα στη σχολική τάξη, ίσως διαπιστώσουν ότι οι συμμαθητές τους τούς το προσφέρουν με χαμόγελο. Από την άλλη όταν λένε «ευχαριστώ», το άλλο παιδί απαντά «παρακαλώ».
  • Όλα τα παραπάνω καλλιεργούν ισχυρές συνδέσεις που βασίζονται σε θετικά συναισθήματα.
  • Η μετάβαση από το να ευχαριστούν κάποιον από υποχρέωση στο να αποτελεί αυτό μια αυθόρμητη και πρόθυμη συμπεριφορά είναι μια θαυμάσια διαδικασία που θα αλλάξει για πάντα τη ζωή τους.
  • Οι θετικές χειρονομίες δημιουργούν ζεστασιά και, όταν συμπεριφερόμαστε στους άλλους με σεβασμό, τα πράγματα γίνονται πιο εύκολα.


Η δύναμη της ανατροφής που χαρακτηρίζεται από σεβασμό

Αναμφισβήτητα έχετε ήδη ακούσει τον όρο «γονεϊκότητα χαρακτηριζόμενη από σεβασμό». Πρόκειται για μια έννοια που προέρχεται από τους συγγραφείς William Sears και John Bowlby.

  • Αυτή η ενδιαφέρουσα ιδέα δίνει έμφαση στην ανάγκη ενίσχυσης της φυσικής προσαρμογής των παιδιών στο περιβάλλον τους, ενθαρρύνοντας την ενσυναίσθηση και τους συναισθηματικούς δεσμούς που θα τους επιτρέψουν να κατανοήσουν καλύτερα τον κόσμο γύρω τους, τους άλλους ανθρώπους και τον εαυτό τους.
  • Η γονεϊκότητα που χαρακτηρίζεται από σεβασμό σημαίνει ότι ενθαρρύνει μια υγιή προσκόλληση ανάμεσα στο γονέα και το παιδί, η οποία περιλαμβάνει σωματική εγγύτητα, αγκαλιές, θετικά λόγια και συνεχιζόμενη επικοινωνία.
  • Τα θετικά λόγια αποτελούν κλειδί σε αυτού του είδους ανάπτυξη.
  • Για το λόγο αυτό θα πρέπει να προσπαθείτε να προάγετε την εκπαίδευση των παιδιών σας με βάση τη θετική ενίσχυση, να λέτε «παρακαλώ», να είστε υπομονετικοί και να σεβαστείτε τη σωστή στιγμή που τα παιδιά σας θα είναι έτοιμα να αποκτήσουν το συγκεκριμένο είδος γνώσης.
  • Η γονεϊκότητα που χαρακτηρίζεται από σεβασμό υποστηρίζει ότι τα θετικά συναισθήματα έχουν περισσότερη δύναμη από τα αρνητικά. Ο εγκέφαλος αναζητά συνεχώς το είδος των ερεθισμάτων που θα βοηθήσουν το άτομο να μάθει να επιβιώνει και να προσαρμόζεται με τον καλύτερο τρόπο.

Όταν λοιπόν τα παιδιά σας μάθουν ότι το να λένε «καλημέρα», το να ζητούν κάτι λέγοντας «παρακαλώ» και το να ευχαριστούν τους άλλους εξασφαλίζει θετική ενίσχυση, δεν θα σταματήσουν ποτέ να το κάνουν.

Είναι κάτι που αξίζει να θυμάστε.

 

 

Αναδημοσίευση: themamagers.gr