Τσίπουρο και τσικουδιά: Σε τί διαφέρουν και ποια είναι τα οφέλη για την υγεία μας

 Tα λευκά αποστάγματα, «τσίπουρα» είτε προέρχονται από την απόσταξη στεμφύλων σταφυλιού ή σύκων ή χαρουπιών ή μαστίχας ή κυδωνιών ή γλυκάνισου ή μάραθου.

• • •

Κατά την περίοδο της οθωμανικής κυριαρχίας, οι Έλληνες μυήθηκαν στην τέχνη παραγωγής του τσίπουρου. Μιας και το κρασί ήταν απαγορευμένο από το Κοράνι έπρεπε να μεταποιηθεί για να τους επιτραπεί η κατανάλωσή του. Καθώς, οι Οθωμανοί δεν είχαν μεγάλη σχέση με την αμπελοκαλλιέργεια, το επάγγελμα σύντομα ελληνοκρατήθηκε και οι Έλληνες ρακιτζήδες, μαζί με τους αρωματοποιούς, αποτέλεσαν μια προνομιούχο κοινωνική τάξη.

Μετά την Μικρασιατική Kαταστροφή, οι ρακιτζήδες πρόσφυγες πια, αναζήτησαν μια νέα ευκαιρία για δουλειά και επιβίωση στον ελλαδικό χώρο κι έτσι η τέχνη τους άρχισε να εξαπλώνεται και στην παλαιά Ελλάδα.
Σήμερα, οι όροι η «ρακή» ή το «ρακί» και «ρακιτζής» δεν χρησιμοποιούνται πια επισήμως, παρόλο που σε πολλά μέρη ο όρος επιζεί, κυρίως, για τα προϊόντα ντόπιας παραγωγής.

Ρακή, τσίπουρο και τσικουδιά είναι ακριβώς το ίδιο πράμα. Τσίπουρο ή τσικουδιά είναι το υγρό που βγαίνει από την απόσταξη των σταφυλιών.

Το τσίπουρο μπορεί να αρωματίζεται με μάραθο ή γλυκάνισο. Πολύ καλής ποιότητας τσικουδιά παράγεται, σήμερα, σε πολλά μέρη της Ελλάδας.

 

Ποια η διαφορά τσίπουρου και ούζου;

Το τσίπουρο προέρχεται από το σταφύλι, ενώ το ούζο έχει σαν αλκοόλ βάσης, οινόπνευμα γεωργικής προέλευσης που προέρχεται συνήθως από μελάσσα.

Ποιο τσίπουρο είναι καλύτερο: Το με γλυκάνισο η χωρίς;

Είναι θέμα προσωπικού γούστου. Στο τσίπουρο με γλυκάνισο κυριαρχούν τα χαρακτηριστικά της ανηθόλης και το ιδιαίτερο γαλάκτωμα του με την προσθήκη νερού. Η ανηθόλη είναι διαλυτή στο αλκοόλ. Δεν συμβαίνει όμως το ίδιο και με το νερό.

 Εξαιτίας, λοιπόν, της περιεκτικότητας του τσίπουρου σε αλκοόλ, η ουσία αυτή παραμένει σε διάλυση. Όταν όμως προστίθεται νερό, η διάλυτότητα της ανηθόλης μειώνεται , με αποτέλεσμα να δημιουργείται αυτό το θόλωμα

 

Σε ποια θερμοκρασία απολαμβάνεται το τσίπουρο;

Το τσίπουρο απολαμβάνεται καλυτέρα δροσερό χωρίς νερό και πάγο στους 10 βαθμούς. Στο τσίπουρο με γλυκάνισο αν επιλέξουμε να προσθέσουμε πάγο είναι προτιμότερο να το αραιώσουμε πρώτα με λίγο νερό.

 

Το μυστήριο της απόσταξης της τσικουδιάς…

Οι ρίζες της απόσταξης βρίσκονται στην αρχαία Ελλάδα. Υπάρχουν ενδείξεις ότι γινόταν απόσταξη στη Μεσομινωϊκή Περίοδο 1.900 π.Χ.-1700π.Χ. και ο άμβυκας είναι σίγουρα ελληνική εφεύρεση.

Στη σύγχρονη ιστορία ξεκίνησε από το Άγιον Όρος και διαδόθηκε σε όλη την τουρκοκρατούμενη ανατολή. Το 1988, η τσικουδιά παράγεται μόνο από καζανάρηδες που έχουν στην κατοχή τους άμβυκες από την τουρκοκρατία. Τα καζάνια χρησιμοποιούνται από τα τέλη Οκτωβρίου μέχρι τον Ιανουάριο, οπότε όλο το χωριό αποστάζει την τσικουδιά του για όλο τον χρόνο στα λίγα καζάνια του χωριού.

Το παραδοσιακό αλκοολούχο ποτό της Κρήτης είναι η τσικουδιά ή ρακή όπως έχει παραμείνει από την τούρκικη ονομασία της από το 1989.

Η απόσταξη της τσικουδιάς, παραδοσιακά γίνεται σε μεγάλα καζάνια (αποστακτήρες) σε οργανωμένους χώρους, με τραπέζια, πάγκους και νεροχύτη.

Ο άμβυκας κάνει μόνος του τη δουλειά σταγόνα σταγόνα. Κάθε τόσο, ο καζανάρης παίρνει ένα ποτηράκι τσικουδιά, το πετάει μέσα στη φωτιά να δει αν έχει ακόμα οινόπνευμα ή όχι και πότε θα τελειώσει η καζανιά για να βάλει μία άλλη.

Εν τω μεταξύ, μαζεύονται φίλοι και γνωστοί, συμβάλλουν, συμμετέχουν, γίνονται μία ομάδα χωρίς συννενόηση. Γιατί όπου βλέπουν καπνό ξέρουν τι συμβαίνει, ξέρουν πού είναι τα καζάνια και μαζεύονται. Και δεν έρχονται με άδεια χέρια, κουβαλούν πράγματα και στήνεται μια γαστρονομική πανδαισία.

Αυτό είναι το ενδιαφέρον στην απόσταξη της τσικουδιάς και όχι ο άμβυκας, αλλά οι άνθρωποι γύρω από το καζάνι και οι κουβέντες τους στο τραπέζι. Λέγονται τόσο ωραία πράγματα, για τα οικονομικά, τα κοινωνικά και τα φιλικά. Και όλα λύνονται με ένα χαμόγελο.

Και ξαφνικά, έρχεται μία λύρα, έπειτα ένας αυλός και αρχίζουν οι μαντινάδες και μετά τα ριζίτικα…

”Βάλ’ του μία να πιει” Μια μεγάλη αγκαλιά που συνοδεύεται από μία τσικουδιά.

 

Μυστικά για καλή τσικουδιά:

• Η τσικουδιά είναι προϊόν απόσταξης των στεμφύλων (δηλαδή των υπολειμμάτων των σταφυλιών μετά την οινοποίηση). Η πρώτη ύλη πρέπει να είναι καλής ποιότητας. Καλύτερα να αποστάζονται μόνο οι ρώγες.
• Πρέπει να γίνεται σωστή διαχείριση του πρώτου αποστάγματος (πρωτόρακη) και του τελευταίου, που έχει ξυλόπνευμα.
• Ο άμβυκας πρέπει να έχει σωστή γεωμετρία.
• Η ψύξη του σωλήνα απόσταξης πρέπει να είναι η κατάλληλη.
• Τα ξύλα φωτιάς πρέπει να είναι τα κατάλληλα.

Τεφτέρι με μυστικά για καλή τσικουδιά βρίσκεται στο Λούβρο.

 

Τα οφέλη της τσικουδιάς στην υγεία

Τα λευκά αποστάγματα, σε μικρές δόσεις, (1-2 ποτηράκια) παρέχουν οφέλη στην υγεία. Το

 τσίπουρο (χωρίς γλυκάνισο) θεωρείται εξαίρετο χωνευτικό. Επίσης, χάρη στην αλκοόλη που περιέχει, προκαλεί αγγειοδιαστολή και μείωση της πίεσης. Ακόμη, έχει αντιμικροβιακές ιδιότητες, γι’ αυτό, άλλωστε, και χρησιμοποιείται σε πολλά γιατροσόφια για το κρυολόγημα, τον πυρετό και τον πονοκέφαλο.

Είναι, επίσης, κατάλληλο ποτό για όσους κάνουν δίαιτα. Τα λευκά αποστάγματα αλλάζουν την ισορροπία των λιπών στο αίμα αυξάνοντας την καρδιοπροστατευτική «καλή» (HDL) χοληστερόλη και μειώνοντας την «κακή» (LDL) χοληστερόλη, ενώ ελαττώνουν και την συγκολλητική ικανότητα των αιμοπεταλίων των μορίων του αίματος που είναι υπεύθυνα για τις θρομβώσεις.

Επίσης, χρησιμοποιείται για εντριβές και καταπλάσματα σε κρύωμα ή πιάσιμο.

Τέλος, βοηθάει στην επικοινωνία των ανθρώπων…

Καλύτερα να πίνεται κρύα και σε κρύα ρακοπότηρα από την κατάψυξη

 

Συνταγή με τσικουδιά για το κρύωμα

Υλικά

1/2 ποτηράκι κρασί κόκκινο
1/2 ποτηράκι τσικουδιά
4 γαρίφαλα
φρεσκοτριμμένο πιπέρι
1 κουταλιά σούπας μέλι
Εκτέλεση

Βάζετε όλα τα υλικά σε ένα μικρό κατσαρολάκι να βράσουν, εκτός από το μέλι

Μόλις βράσουν, αποσύρετε από τη φωτιά και μόλις κρυώσει λίγο προσθέτετε το μέλι

Είναι πολύ αποτελεσματικό

Οι συνιστώμενες δόσεις αλκοόλ είναι για τις γυναίκες μέχρι 20 γρ. και για τους άνδρες μέχρι 32 γρ αλκοόλη την ημέρα. Αυτό μεταφράζεται σε 75 ml οινοπνευματώδους ποτού 40% την ημέρα.

Βέβαια αυτό ισχύει για όλους εκείνους που δεν πάσχουν από επιληψία, παγκρεατική νόσο ή ηπατοπάθεια.

 

 

Αναδημοσίευση: eleftherostypos.gr

Πηγή: epilogiko.blogspot.com/

Αρνί ή κατσίκι για την Κυριακή του Πάσχα;

Το Πάσχα βρίσκεται προ των πυλών και έρχεται η ώρα να ψήσουμε το κρέας. Και εκεί το κοινό διχάζεται: Αρνάκι ή κατσικάκι; Το κατσικίσιο κρέας έχει αυξηθεί σε δημοτικότητα τα τελευταία χρόνια, με κάποιους να το αποκαλούν πιο υγιεινή εναλλακτική λύση αντί του αρνιού.
Ποιο είναι τελικά πιο νόστιμο, ποιες οι διαφορές τους και ποιο είναι πιο υγιεινό;
Αρνί ή κατσίκι, ιδού η απορία

• • •

Η κύρια διαφορά μεταξύ κατσικιού και αρνιού έγκειται στην περιεκτικότητά τους σε λιπαρά. Το κατσίκι έχει λιγότερα λιπαρά από το αρνί, γεγονός που το κάνει πιο άπαχο κρέας. Αυτό κάνει πιο σκληρό το κρέας του κατσικιού, το οποίο είναι ιδανικό για μεθόδους αργού μαγειρέματος.

Οι κύριες διαφορές ανάμεσα σε αρνί και κατσίκι

Οι κύριες διαφορές που κάνουν το αρνί και το κατσίκι, δύο πολύ διαφορετικούς τύπους κρέατος, είναι τρεις:

1. Διατροφική αξία

Το κατσικίσιο κρέας θεωρείται ευρέως πιο υγιεινό από το αρνί. Σε σύγκριση με το πρόβειο κρέας, το κατσίκι είναι χαμηλότερο σε χοληστερόλη, κορεσμένα λίπη και θερμίδες. Στην πραγματικότητα, είναι χαμηλότερo σε χοληστερόλη από άλλα κρέατα, όπως το βοδινό, το χοιρινό, ακόμη και το κοτόπουλο.
Ναι, ακόμα και κοτόπουλο. Ωστόσο, το θρεπτικό περιεχόμενο της κατσίκας δεν σταματά εκεί.
Έχει επίσης απίστευτα υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη και περιέχει ακόμη περισσότερο σίδηρο από το βόειο κρέας.
Συνολικά, αυτό κάνει το κατσίκι πιο άπαχο κρέας από το αρνί
Μια μερίδα 100 g κατσίκι

• Λιπαρά: 3 g
• Πρωτεΐνη: 27 g
• Θερμίδες: 143
• Χοληστερόλη: 75 mg
• Σίδηρος: 3,7 mg

Μια μερίδα 100 gr αρνί Λιπαρά: 21 g

• Πρωτεΐνη: 25 g
• Θερμίδες: 294
• Χοληστερόλη: 97 mg
• Σίδηρος: 1,9 mg

2. Λιπαρά

Τα περισσότερα κομμάτια αρνιού περιέχουν περισσότερο λίπος, από το κατσίκι. Αυτό γίνεται εμφανές από την ποσότητα που μπορείς να δεις σε όλη την επιφάνεια του αρνιού. Είναι τα λευκά σημάδια και οι κηλίδες λίπους που φαίνονται κατά μήκος της επιφάνειας του κρέατος.

3. Γεύση

Η χαμηλότερη περιεκτικότητα σε λιπαρά στο κατσίκι, το καθιστά πιο σκληρό στο μάσημα από το πρόβειο κρέας, αλλά οι διαφορές στη γεύση εκτείνονται πολύ πέρα ​​από την απλή υφή. Το κατσίκι είναι ελαφρώς πιο γλυκό από το αρνί και μπορεί να έχει μια πιο παιχνιδιάρικη γεύση.
Aυτό συνήθως εξαρτάται από τον τρόπο προετοιμασίας του. Εάν το καπνίζεις, αυτή η γλυκιά γεύση θα πρέπει να κλειδώσει στο κρέας, αλλά αν το ψήσεις στη σχάρα, μπορεί να χάσει λίγο από αυτή και να γίνει πιο σκληρό.

Σχετικά με το κατσικίσιο κρέας

Το κατσικίσιο κρέας είναι ένα κόκκινο κρέας που έχει λίγο ορατό λίπος στην επιφάνειά του και το χρώμα του κυμαίνεται από ένα πολύ ανοιχτό ροζ έως ένα βαθύ έντονο κόκκινο. Αυτό το κάνει ιδανικό για χαμηλό και αργό μαγείρεμα και κάπνισμα.
Καθώς ψήνεται αργά, το λίπος λιώνει και εμπλουτίζει τη σάρκα του κρέατος με γεύση και χυμό. Το μεγαλύτερο μέρος αυτού του κρέατος προέρχεται από νεαρά κατσίκια για να είναι όσο το δυνατόν πιο τρυφερό και ζουμερό. Αυτό είναι που το κάνει εξαιρετικό για μπάρμπεκιου και έχει μια πραγματικά λεπτή γεύση.
Εάν προέρχεται από κατσίκι που δεν έχει ευνουχιστεί, τότε το κρέας τείνει να είναι πιο σκληρό και πιο σφιχτό και έχει πιο έντονο άρωμα και γεύση.

Σχετικά με το αρνίσιο κρέας

Το αρνί είναι ένα κόκκινο κρέας, που ποικίλλει από ανοιχτό ροζ χρώμα έως ανοιχτό κόκκινο. Το κρέας μπορεί να προέρχεται από πρόβατα στον πρώτο χρόνο ζωής τους. Αν το κρέας του αρνιού έχει πιο σκούρο χρώμα, αυτό είναι συνήθως σημάδι ότι το ζώο ήταν μεγαλύτερης ηλικίας.
Το νεότερο αρνί είναι πιο τρυφερό, γεγονός που το κάνει πιο περιζήτητο. Αυτό βέβαια σημαίνει ότι συνήθως είναι και πιο ακριβό από το μεγαλύτερο αρνί.
Οι ορολογίες που θα συναντήσεις στα αμνοερίφια

• Γάλακτος: Πρόβατο ή το κατσίκι έως 2 μηνών
• Αρνί: Πρόβατο έως 8 μηνών
• Ζυγούρι: Πρόβατο 8-14 μηνών που δεν έχει τεκνοποιήσει ακομα
• Κριάρια: Τα ώριμα αρσενικά πρόβατα
• Προβατίνες: Τα ώριμα, θηλυκά πρόβατα
• Κατσίκι: Κατσίκι μέχρι 8 μηνών
• Γίδα: Κατσίκι από 1 έτους και πάνω

Πώς να μαγειρέψεις το κατσίκι το Πάσχα

Το κατσικίσιο κρέας δεν έχει πολλά λιπαρά και ορατά λίπη, πράγμα που σημαίνει ότι αν μαγειρευτεί σε υψηλές θερμοκρασίες, μπορεί να γίνει σκληρό. Είναι πολύ πιο κατάλληλο για να μαγειρεύεται σε χαμηλές θερμοκρασίες και για πολλή ώρα.

Αυτό θα βοηθήσει στο να διατηρήσει την υγρασία του, παραμένοντας τρυφερό. Γι’ αυτό συχνά βλέπουμε κατσίκι να σερβίρεται σε μαγειρευτά, καθώς η προσέγγιση αργού μαγειρέματος, αναδεικνύει καλύτερα τη γεύση του κρέατος. Αν θέλεις να το ψήσεις στη σχάρα, προτίμησε να το μαρινάρεις.

Αυτό θα σε βοηθήσει να μην στεγνώσει πολύ γρήγορα.

 

Πώς να μαγειρέψεις το αρνί το Πάσχα

Το αρνί έχει περισσότερη περιεκτικότητα σε λίπος από το κατσίκι, επομένως αντέχει στο ψήσιμο σε υψηλότερες θερμοκρασίες. Μια προειδοποίηση όμως. Η γεύση του λίπους στο αρνί τείνει να είναι πιο παιχνιδιάρικη και πιο βαθιά στη γεύση. Εάν αυτό δεν είναι στις γευστικές σου προτιμήσεις, προσπάθησε να αφαιρέσεις λίγο από το λίπος πριν το μαγείρεμα.

Το αρνί είναι φανταστικό ψητό στο φούρνο, στα κάρβουνα, αλλά και στην κατσαρόλα.

Διαφορετικά κομμάτια αρνιού έχουν διαφορετική περιεκτικότητα σε λιπαρά, αλλά αν επιλέξεις κομμάτια με αρκετό λίπος, αυτά θα είναι τέλεια για ψήσιμο στα κάρβουνα. Για παράδειγμα τα αρνίσια παϊδάκια, μπορούν να ψηθούν άψογα στη σχάρα. Αντίθετα, το αρνίσιο μπούτι είναι άπαχο και περιέχει πολύ λιγότερο λίπος.

Αυτό τα κάνει καλύτερα για αργό ψήσιμο ή μπάρμπεκιου. Το μαρινάρισμα θα βοηθήσει και σε αυτή την περίπτωση, να διατηρήσει το κρέας την κατάλληλη υγρασία.

 

 

Αναδημοσίευση: ladylike.gr

Financial Times: Η Ελλάδα θα γίνει σύντομα η φτωχότερη χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Την πραγματικότητα πίσω από τη μαγική εικόνα των αριθμών στην ελληνική οικονομία αναδεικνύουν οι Financial Times με τον χαρακτηριστικό τίτλο «Η οικονομική ανάκαμψη της Ελλάδας σε (επώδυνο) πλαίσιο».

Η Ελλάδα είναι μια από τις χώρες με τις καλύτερες επιδόσεις στην ευρωζώνη το τελευταίο διάστημα, έχει όμως γίνει και η φτωχότερη, επισημαίνει η στήλη Alphaville των Financial Τimes.

Μεταξύ άλλων καταγράφουν μερικές από τις πιο σημαντικές θετικές ειδήσεις για την ελληνική οικονομία, αλλά και τις πολλές αρνητικές επιπτώσεις για τους πολίτες που έρχονται ως απόρροια της πρωτοφανούς οικονομικής κρίσης των τελευταίων δεκαπέντε ετών.

• • •

«Η χώρα είναι πραγματικά ανάμεσα σε εκείνες με τις καλύτερες επιδόσεις στην Ευρωζώνη, όμως έχει γίνει και η φτωχότερη» σχολιάζουν οι Financial Times στην ανάλυσή τους.

Συγκεκριμένα, τονίζεται ότι «η τελευταία ανάκαμψη έχει μόλις ελαφρώς ανεβάσει το βιοτικό επίπεδο των Ελλήνων σε σχέση με τον μέσο όρο της ΕΕ τα τελευταία δύο χρόνια – και όχι αρκετά για να τους βγάλει από τη θέση τους ως τους φτωχότερους ανθρώπους στην ευρωζώνη.

Αυτό είναι κάτι σχετικά νέο για την Ελλάδα, καθώς το κατά κεφαλήν ΑΕΠ ήταν παρόμοιο με αυτό του μέσου όρου της ΕΕ μέχρι το 2009. Έκτοτε, σε 10 χώρες το βιοτικό επίπεδο αυξήθηκε πάνω από αυτό της Ελλάδας, με αποτέλεσμα η Ελλάδα να είναι η δεύτερη φτωχότερη χώρα στην ΕΕ μετά τη Βουλγαρία και η φτωχότερη στο μπλοκ του κοινού νομίσματος.

Με το χάσμα με τη Βουλγαρία να μειώνεται απότομα, δεν είναι παράλογο να περιμένουμε ότι η Ελλάδα θα γίνει σύντομα η φτωχότερη χώρα της ΕΕ».

Αναλυτικά το άρθρο των Financial Times:

«Ήρθε η ώρα να δούμε την ισχυρή οικονομική ανάκαμψη της Ελλάδας μετά την πανδημία σε ιστορικό πλαίσιο. Η χώρα συγκαταλέγεται πράγματι στις καλύτερες πρόσφατες επιδόσεις της ευρωζώνης, αλλά έχει γίνει και η φτωχότερη.

Την περασμένη εβδομάδα, ο οίκος αξιολόγησης S&P ήταν ο τελευταίος που έπλεξε το εγκώμιο της χώρας, καθώς αναθεώρησε τις προοπτικές της χώρας σε “θετικές”. Αυτό συνέβη στο πλαίσιο της ανάληψης από τις ελληνικές αρχές “μιας ευρείας κλίμακας ατζέντας διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και της αντιμετώπισης μακροχρόνιων σημείων συμφόρησης”, η οποία ενίσχυσε την ανάπτυξη πάνω από τον μέσο όρο της ευρωζώνης και είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση του λόγου χρέους προς ΑΕΠ. Οι θετικές προοπτικές αντανακλούν την προσδοκία μας ότι το αυστηρό δημοσιονομικό καθεστώς θα συνεχίσει να ωθεί τη μείωση του λόγου του δημόσιου χρέους, ενώ η ανάπτυξη θα συνεχίσει να ξεπερνά τις αντίστοιχες της Ελλάδας στην ευρωζώνη.

Πράγματι, τα νέα στοιχεία που δημοσίευσε η Eurostat τη Δευτέρα έδειξαν ότι το ελληνικό δημόσιο χρέος σε σχέση με το ΑΕΠ μειώθηκε κατά 10,8 ποσοστιαίες μονάδες στο 162% το 2023.

Η ελληνική οικονομία αναπτύχθηκε κατά 2% το 2023, ξεπερνώντας τη συρρίκνωση της Γερμανίας κατά 0,3%. Από το 2019, πριν από την πανδημία, η χώρα αναπτύχθηκε με σχεδόν διπλάσιο ρυθμό από τον αντίστοιχο της ευρωζώνης. Την περασμένη εβδομάδα το ΔΝΤ δήλωσε ότι η ελληνική οικονομία θα αναπτυχθεί κατά 2% και φέτος και θα συνεχίσει να ξεπερνά τον μέσο ρυθμό ανάπτυξης της νομισματικής ένωσης για τα επόμενα δύο χρόνια.

Οι ισχυροί αριθμοί του τουρισμού – οι οποίοι συμβαδίζουν με τη βελτίωση της αγοράς εργασίας και την ανάκαμψη της κατανάλωσης – βοηθούν. Το ίδιο και οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που αποσκοπούν στην άρση των εμποδίων στην ανάπτυξη, όπως η αύξηση της ψηφιακής πρόσβασης στις δημόσιες υπηρεσίες, η επιτάχυνση των δικαστικών αποφάσεων και η βελτίωση της διαφάνειας και των δημόσιων οικονομικών.

Όπως δήλωσε στη FTAV ο οικονομολόγος της BNP Paribas Guillaume Derrien:

Η ανανεωμένη πολιτική σταθερότητα και η απότομη δημοσιονομική εξυγίανση καθιστούν την Ελλάδα πολύ πιο ελκυστική χώρα για επενδύσεις από ό,τι στο παρελθόν.

Ωστόσο …

Η τελευταία ανάκαμψη έχει μόλις ελαφρώς ανεβάσει το βιοτικό επίπεδο των Ελλήνων σε σχέση με τον μέσο όρο της ΕΕ τα τελευταία δύο χρόνια – και όχι αρκετά για να τους βγάλει από τη θέση τους ως τους φτωχότερους ανθρώπους στην ευρωζώνη.

Αυτό είναι κάτι σχετικά νέο για την Ελλάδα, καθώς το κατά κεφαλήν ΑΕΠ ήταν παρόμοιο με αυτό του μέσου όρου της ΕΕ μέχρι το 2009. Έκτοτε, σε 10 χώρες το βιοτικό επίπεδο αυξήθηκε πάνω από αυτό της Ελλάδας, με αποτέλεσμα η Ελλάδα να είναι η δεύτερη φτωχότερη χώρα στην ΕΕ μετά τη Βουλγαρία και η φτωχότερη στο μπλοκ του κοινού νομίσματος.

Με το χάσμα με τη Βουλγαρία να μειώνεται απότομα, δεν είναι παράλογο να περιμένουμε ότι η Ελλάδα θα γίνει σύντομα η φτωχότερη χώρα της ΕΕ.

Πώς συμβιβάζονται αυτές οι αντίθετες ιστορίες ισχυρής ανάκαμψης και φτώχειας;

Η απάντηση βρίσκεται στον απόηχο της χρηματοπιστωτικής κρίσης και της λιτότητας που ακολούθησε την κρίση του 2010. Οι ελληνικές δαπάνες περικόπηκαν και οι φόροι αυξήθηκαν για να εξασφαλιστεί η διάσωση από το ΔΝΤ και την ΕΕ, συμπιέζοντας τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά και κατεδαφίζοντας την οικονομία. Η έκταση της οικονομικής ζημίας ήταν εξαιρετική για καιρό ειρήνης.

Η ελληνική οικονομία συρρικνώθηκε σχεδόν κατά 30% από την κορυφή έως κάτω. Το 2016, οι καταναλωτικές δαπάνες μειώθηκαν κατά 24% σε σχέση με το 2007, οι κρατικές δαπάνες μειώθηκαν κατά 20% και οι επενδύσεις κατέρρευσαν κατά 65%. Την ίδια περίοδο, η μεταποιητική δραστηριότητα μειώθηκε σχεδόν στο μισό, το λιανικό εμπόριο και η επαγγελματική δραστηριότητα συρρικνώθηκαν κατά σχεδόν το ένα τρίτο. Η ανεργία εκτοξεύθηκε σε ιστορικά υψηλό επίπεδο, σχεδόν στο 30%.

Ως αποτέλεσμα, η ελληνική οικονομία είναι σήμερα περίπου 19% μικρότερη από ό,τι το 2007 – παρά την ισχυρή ανάκαμψη της χώρας μετά την πανδημία – ενώ η οικονομία της ΕΕ στο σύνολό της έχει αυξηθεί κατά 17%.

Το οικονομικό πλήγμα είναι σχεδόν πρωτοφανές στη σύγχρονη εποχή, συγκρίσιμο μόνο με τη Μεγάλη Ύφεση των ΗΠΑ τη δεκαετία του 1930, σημειώνει ο Γιώργος Λαγαρίας επικεφαλής οικονομολόγος της Mazars Wealth Management.

Οι πραγματικοί μισθοί μειώνονταν σταθερά μέχρι το 2022, την τελευταία διαθέσιμη τιμή στη βάση δεδομένων του ΟΟΣΑ, και είναι μειωμένοι κατά 30% σε σχέση με τα προ της χρηματοπιστωτικής κρίσης επίπεδα, αφήνοντας τη χώρα με έναν από τους χαμηλότερους μέσους μισθούς μεταξύ των ανεπτυγμένων οικονομιών.

Ο κατασκευαστικός τομέας – σημαντικός μοχλός ανάπτυξης πριν από την κρίση – έχει σχεδόν εξαλειφθεί. Οι επενδύσεις σε κατοικίες, οι οποίες αντιπροσώπευαν πάνω από το 10% του ΑΕΠ στο αποκορύφωμα της φούσκας του 2008, έχουν έκτοτε κατρακυλήσει στο 2% του ΑΕΠ, το χαμηλότερο ποσοστό μεταξύ των χωρών της ευρωζώνης. Όπως λέει ο Derrien της BNP: ” Η Ελλάδα έχει πλέον ένα λιγότερο ανισόρροπο μοντέλο οικονομικής ανάπτυξης -κάτι που είναι θετικό- αλλά η πτώση της οικοδομικής δραστηριότητας δεν έχει ακόμη εξισορροπηθεί πλήρως από την επέκταση σε νέους τομείς.

Υπάρχουν επίσης ανησυχίες για τις μακροπρόθεσμες οικονομικές προοπτικές της χώρας. Ο κ. Λαγκάριας υποστηρίζει ότι η ανάπτυξη με περιορισμένη μόχλευση* -που είναι η περίπτωση της Ελλάδας- θα παραμείνει υποτονική και προβλέπει ότι θα χρειαστούν πολλά χρόνια “επίμονων μεταρρυθμίσεων” για να επιστρέψει η Ελλάδα στο σημείο που βρισκόταν το 2007. Οι χαμηλές επενδύσεις και η υποτονική παραγωγικότητα συνεχίζουν επίσης να περιορίζουν το οικονομικό δυναμικό της Ελλάδας, σύμφωνα με τον Derrien. Στην τελευταία του έκθεση για τη χώρα, το ΔΝΤ αναφέρει επίσης την κλιματική αλλαγή ως κίνδυνο – καθώς το 90% των τουριστικών υποδομών της χώρας και το 80% των βιομηχανικών δραστηριοτήτων βρίσκονται σε περιοχές που εκτίθενται σε υψηλούς κλιματικούς κινδύνους – και τα ολοένα και πιο θλιβερά δημογραφικά στοιχεία. Οι γεννήσεις στην Ελλάδα μειώθηκαν σε χαμηλό εννέα δεκαετιών το 2022, επιδεινώνοντας τη γήρανση και τη συρρίκνωση του πληθυσμού της χώρας, καθώς πολλοί νέοι εγκαταλείπουν τη χώρα κάθε χρόνο.

Συνολικά, η οικονομική ανάκαμψη της Ελλάδας θα πρέπει να πανηγυριστεί, αλλά θα πρέπει να εξεταστεί στο πλαίσιο μιας αξιοσημείωτης οικονομικής κρίσης που την έχει αφήσει σε μια τρύπα από την οποία μπορεί να χρειαστεί μια ολόκληρη γενιά για να βγει.

 

 

Αναδημοσίευση: linkedin.com

Πηγή: ft.com