Απώλειες και προκλήσεις

Σε σχέση με το κλείσιμο του «Ελεύθερου Τύπου» ενδιαφέρων το άρθρο της Τετάρτης Του Αλεξη Παπαχελα στην «Καθημερινη»
Η είδηση για το κλείσιμο του «Ελεύθερου Τύπου» έφερε τη διεθνή κρίση του Τύπου στη δική μας αυλή. Ο «Ελεύθερος Τύπος», στην αρχική του νέα μορφή, ήταν μια προσέγγιση στο πώς πρέπει να είναι μια μοντέρνα ή μεταμοντέρνα εφημερίδα για να μπορέσει να προσελκύσει τους «πιτσιρικάδες», αλλά και τους 30άρηδες που είναι εθισμένοι στο Διαδίκτυο. Αισθητικά και σχεδιαστικά ήταν μια αξιόλογη προσπάθεια, η οποία όμως απέτυχε, γιατί ενδεχομένως δεν βρήκε ποτέ αυτό που χρειάζεται απαραιτήτως μια εφημερίδα για να μιλάει με τον αναγνώστη: ένα καθαρό στίγμα, μια αίσθηση πως η εφημερίδα διαθέτει μια διακριτή «ψυχή».
Γεγονός είναι πάντως πως οι εφημερίδες απειλούνται διεθνώς, και ενδεχομένως περισσότερο στην Ελλάδα. Από τι; Πρώτα απ’ όλα από την έλλειψη επαγγελματισμού και τον συνδυασμό τεμπελιάς και αλαζονείας, που οδηγεί συχνά σε τραγικά λάθη. Κανείς μας δεν χαίρεται όταν κάποιες εφημερίδες δημοσιεύουν αναλυτικό και ανάγλυφο ρεπορτάζ για συναντήσεις που δεν έγιναν ποτέ. Παρόμοια λάθη δείχνουν πως υπάρχει κάτι πολύ στραβό στο δημοσιογραφικό DNA. Από τέτοιου είδους, όμως, γκάφες πλήττεται όλη η δημοσιογραφία, γιατί δυστυχώς η καχυποψία παίρνει μπάλα όλους. Υπάρχουν πάντοτε, βεβαίως, οι «Ταλιμπάν» της κακοήθους δημοσιογραφίας, που νομίζουν πως φυτεύοντας υποψίες στους αναγνώστες του απέναντι θα κερδίσουν κάτι. Δικαίωμά τους να το βλέπουν έτσι. Το ζήτημα είναι πως πολύ συχνά γνώστες ενός τομέα διαβάζουν ένα σχετικό ρεπορτάζ και αντιλαμβάνονται ότι είναι εξαιρετικά ρηχό, αν όχι ανακριβές. Και έτσι σταματούν να διαβάζουν εφημερίδες. Στην εποχή μας ο «ψαγμένος» αναγνώστης, που είναι και ο μόνος που πιθανόν να μείνει πιστός στις εφημερίδες, ψάχνει για ενημέρωση και ανάλυση από ειδικούς, σε βάθος και με σχετική ακρίβεια.
Δεύτερη απειλή το Διαδίκτυο. Δεν πίστευα ποτέ πως δίπλα στην κούπα με τον καφέ μου το πρωί θα είχα τον φορητό μου υπολογιστή, για να διαβάζω ελληνικές και ξένες εφημερίδες, γιατί θεωρούσα εαυτόν παραδοσιακό «μερακλή» αναγνώστη εφημερίδων. Και όμως! Αντιλαμβάνομαι, συνεπώς, τι συμβαίνει στις νεότερες ηλικίες, αν και κανείς ακόμη δεν έχει βρει τον τρόπο να έχει πραγματικά έσοδα από την εφημερίδα στο Διαδίκτυο.
Οι εφημερίδες, για να επιβιώσουν στο σημερινό περιβάλλον της ενημέρωσης, που λειτουργεί 24 ώρες 365 μέρες τον χρόνο, θα πρέπει να ενισχύσουν την ποιότητά τους, να απευθυνθούν πιο πειστικά στον «γνώστη», να τροφοδοτούν τον αναγνώστη με μεγάλη ταχύτητα όλο το 24ωρο. Αφήνω τα οικονομικά τους, εντόπια και ξένα, στην άκρη γιατί είναι μια άλλη, μεγάλη συζήτηση. Οι εφημερίδες έχουν δύο δρόμους μπροστά τους, να γίνουν οι δεινόσαυροι της νέας εποχής της πληροφορίας ή να προσαρμοστούν, ραγδαία, ίσως και βίαια. Ο δρόμος από εδώ και πέρα θα είναι γεμάτος... απώλειες, αλλά και προκλήσεις.

Λάθη της κ Γιάννας σχετικά με τον «Ελεύθερο Τύπο»

Έπεσα χθες βράδυ σε συζήτηση Ευαγγελάτου με τον «Χέρι χέρι». Χαρακτήρισε το «Ελεύθερο Τύπο» και την «Καθημερινή» σαν τις μοναδικές εφημερίδες που υποστηρίζουν την Νέα Δημοκρατία. Και σαφώς τώρα με το κλείσιμο του πρώτου, χάνει πολύ την δύναμή της επικοινωνιακά η κυβέρνηση.
Αυτό ειναι τεράστιο λάθος γιατί κυβερνητικές εφημερίδες είναι ο «Αδέσμευτος Τύπος» η «Απογευματινή» η «Βραδινή» ο «Ελεύθερος» και «Χώρα»
Αυτές (τωρα μόνο η Καθημερινή») είχαν νεοδημοκρατικούς προσανατολισμούς αλλά δεν έπαυαν και παύουν να βλέπουν πιο σφαιρικά τα πράγματα
Σήμερα η «Απογευματινή» διαμαρτύρεται που χαρακτηρίζουν τον «ΕΤ» ναυαρχίδα της παράταξης, και ο «Ελεύθερος» αναφέρεται σε ΠΑΣΟΚολιτούς φίλους της Γιάννας.
Αυτό ήταν ουσιαστικά η αποτυχία της κ. Αγγελοπούλου και της εταιρίας που σχεδίαζε την προβολή της . Δεν βρήκε τρόπο να κάνει γνωστό ότι ο «Ελεύθερος Τύπος» πλέον ήταν μια σύγχρονη δημοκρατική εφημερίδα.
Μου θυμίζει η ιστορία του «ΕΤ» τοπική μας εφημερίδα που κάποιοι δεν την πέρνουν γιατί «δεν είναι δική μας» και κάποιοι να λένε «ε δε θα την πάρουμε γιατί δική μας είναι ξέρουμε τι θα γράφει». Κι εδώ η διαφορά.
Οι νεοδημοκράτες λέγαν «ΔΕΝ είναι ΠΙΑ δική μας» και οι μη νεοδημοκράτες «κυβερνητικά τα γράφει τι να την πάρουμε»
Και γι αυτό οι επιχειρηματίες όσο πλούσιοι και να ναι δεν κάνουν για τον Τύπο. Ο Τύπος είναι αρρώστια χεριάζετε υπομονή να βγάλεις λεφτά (κάνοντας σωστές κινήσεις ή με λαμογιές) Οι επιχειρηματίες δεν έχουν υπομονή, άσε που έρχονται εκτός χώρου και ακούνε διάφορους παρατρεχάμενους (οι δημοσιογράφοι δεν είναι ο πιο ηθικός κλάδος). Ως να έρθουν οι διάδοχοι τους που πρέπει να «μολυνθούν» απο τον ιο της δημοσιογραφίας (άλλο λάθος του συγκεκριμένου τοπικού επιχειρηματία) και να γίνουν λίγο δημοσιογράφοι ρίχνουν συνέχεια λεφτά στην μαύρη τρύπα.

Τελικά ΕΧΟΥΜΕ Ο,ΤΙ ΜΑΣ ΑΞΙΖΕΙ

Από την πρώτη στιγμή που ξεκίνησα να γράφω σκέψεις μου, ήθελα να γράψω και για την κατάσταση που επικρατεί στον Τύπο. Έγραψα πολλές φορές την γνώμη μου για την τηλεοπτική ενημέρωση αλλά για την έντυπη δεν την έγραψα ποτέ. Και φτάσαμε σήμερα που κυκλοφορεί το τελευταίο φύλλο (θα κυκλοφορούσε αν δεν υπηρχε η απεργία) του «Ελεύθερου Τύπου» να αισθάνομαι ότι γράφω επικήδειο.
Πριν από τρία περίπου χρόνια ο «Ελεύθερος Τύπος» πουλήθηκε από το ίδρυμα Βουδούρη στον Θόδωρο και Γιάννα Αγγελοπούλου. Το ανέκδοτο που κυκλοφορούσε τότε ήταν πως ζήτησε απ τον άνδρα της το «Ελεύθερο Τύπο» η κ. Γιάννα αλλά αντί να πάει στο περίπτερο γυρίζοντας να της πάρει εφημερίδα πηγε και την αγόρασε
Έτσι βρήκε τα χρήματα και από μια εφημερίδα τη Νέας Δημοκρατίας έγινε η καλύτερη εφημερίδα που κυκλοφορεί, μαζί με την «Καθημερινή» σήμερα. Μπήκε ο κ. Γιάννης Παπουτσάνης διευθυντής κι έφτιαξε ένα σύγχρονο έντυπο στραμένο στην κοινωνία και με τη δόση της πολιτικής που πρέπει. Κρίθηκε αποτυχημένος, άδικα κατ’ εμέ έφυγε. Η εφημερίδα παρέμεινε στο ίδιο στυλ.
Θα μου πείτε όπως μου λένε πολλοί γνωστοί τις Δευτέρες ή τα Σαββατα που τον διαβάζω, τις άλλες μέρες παίρνω Καθημερινή «Ελευθερο Τύπο παίρνεις; Μια Δεξιά εφημερίδα;» Ναι μια Δεξιά εφημερίδα. Με λίγη πολιτική όμως. Και ξέρω περίπου τι ιδέες είναι αυτές που θα έχει ο κ. Πασαλάρης ο κ. Κοτρώτσος ή ο κ. Λακόπουλος.
Και μιλάω εγώ που το καλοκαίρι του 1988 την πάτησα διαβάζοντας το «Εθνος» που ήταν φιλοπασοκικό. Όμως ξαφνικά άρχισε να κατηγορεί τον τότε πρωθυπουργο Ανδρέα Παπανδρέου. Οταν κατάλαβα τι παίζεται ορκίστηκα να μη το ξανααγοράσω, κι όσες φορες το αγόρασα από τότε κράτησα ότι με ενδιέφερε, Εθνοσπόρ συνήθως και το υπόλοιπο το ξεχνούσα εκεί που έπεινα το καφεδάκι μου. Τώρα βέβαια το Εθνος είναι πστό στο ΠΑΣΟΚ αλλά με τον Σημίτη και μετά μετακινήθικε το ΠΑΣΟΚ δεξιά
Ειδα και την «Ελευθεροτυπία» έτσι εκεί που «στήριζε την Αλλαγή, έλεγχε την εξουσία» άρχισε να «στηρίζει τη Κάθαρση να ελέγχει την εξουσία». Αλλα αυτή την ξαναπήρα μια που στις 17 του Νοέμβρη, νομίζω, του 1994 ζήτησε συγγνώμη με δισέλιδο κείμενο. Αυτή την αγόραζα μέχρι που πέθανε ο Κίτσος Τεγόπουλος έφυγε ο Σεραφείμ Φυντανίδης κι άρχισε να Τσιρίζει επικίνδυνα.
Με «Τα Νέα» ποτέ δεν ασχολήθικα μια που με επηρέασε πολύ ο κ. Δημήτρης Κολλάτος και η ζωή του κ. Χρήστου Λαμπράκη.
Όσο για την τιμή ήταν οι πρώτες που ανεβαίναν. Για τις προσφορές; Που κατέστρεψαν τον Εντυπο λόγο; Κουλτουρέ η «Ελευθεροτυπία» εμπορικά το «Εθνος» εμπορικά τα πιο πολλα «Τα Νέα».
Οι μόνοι που έχουν ισοροπίσει τα πράγματα είναι ο «Τύπος» και η «Καθημερινή».

Γιώργος Παπανδρέου: «Θέλω κι εγωωωωωωω»

Θα προκαλέσει λέει σε συνέντευξή του στο χθεσινό «Πρώτο Θέμα», τον Μάρτιο ο κ Γιώργος Παπανδρέου εκλογές. Με αφορμή την εκλογή του προέδρου Δημοκρατίας.
Όχι ότι διαφωνεί με το πρόσωπο του κ. Παπούλια, πως θα μπορούσε άλλωστε, αλλά για να «σωθεί η Ελλάδα» όπως υπονοεί.
Βασικά μ’ όλα αυτά ενισχύει τα επιχειρήματα των οπαδών τη Νέας Δημοκρατίας, κι άλλων μη οπαδών το ΠΑΣΟΚ, που λένε πως βαρεθήκαν να βλέπουν οι αρχιΠΑΣΟΚοι να έχουν άλλοι την κουτάλα 5 χρόνια τώρα. Θέλουν να φάνε κι αυτοί πάλι. Σκέφτονται λέει δεν είναι δυνατόν να γυρίζουν εκατομμύρια Ευρώ σαν μίζες και να αναφερόμαστε σ’ άλλους. Αυτοί δεν ξέρουν να τρώνε. Τους πιάνουν. Εμείς με μια δήλωση του γνωστού Σημίτη τους ταπώναμε. «Όποιος έχει στοιχεία στον εισαγγελέα».
Και τώρα να συζητάμε έναν ολόκληρο χρόνο για σκάνδαλα; Ας μην υπάρχουν στοιχεία. Όχι ότι έγινε τίποτε αλλά έγινε σκατά η πολιτική μας ζωή Να μη γράψω τίποτε άλλο γιατί θα αδικήσω τους οίκους ανοχής
Άσε το άλλο ασχολείται άδικα μες τον ανώτερο πολιτειακό άρχοντα. Γιατί εκτός ότι είναι ο πρώτος που προέρχεται από τον χώρο του ΠΑΣΟΚ και είναι αρκετά καλός, φυσικά σαν τον Κωστή Στεφανόπουλο θα περάσουν δεκαετίες να βρεθεί.η συμπεριφορά του προέδρου του κ Παπανδρέου θυμίζει δεκάχρονο.
«Δεν σε παίζω Κάρολε. Θέλω να είμαι εγώ αρχηγός κι όχι άλλο παιδάκι. Ο Κωστακης ήταν 5 μέρες (χρόνια) θελω κι εγώ κι εγώ κι εγω»
Ας σοβαρευτείτε κ Παπανδρέου ή ας τον μαζέψει κάποιος νοήμων

Η Σέχτα επαναστατών υπηρετεί το σύστημα

Τελικά είναι απίστευτο. Χθες έγραφα δεν πα να λέει ό,τι θέλει ο κ. Γιάννης Μανώλης εμάς δε μας ενδιαφέρει και γιατί να το συζητάμε.
Σκεφτόμουν να γράψω σήμερα για το που διαφωνώ. Να επιστρέψουμε σε άλλες εποχές, του 1989 κλπ.
Αλλά αυτά άλλη φορά.
Τσουπ άλλαξε την ατζέντα της ημέρας η Σέχτα επαναστατών.
Δολοφόνησε εν ψυχρώ έναν 40χρονο που δεν έκανε τίποτε ουσιαστικά. Φύλαγε λέει μάρτυρα για δίκη του ΕΛΑ. Και μάλιστα μια γυναίκα που δεν ήθελε την φύλαξη.
Δεν ξέρω τα παπαρολογικά δελτία ειδήσεων πόσο ασχολήθηκαν γιατί ως συνήθως δεν τα είδα. Αλλά νομίζω πολύ.
Ακόμη μια φορά προσπαθεί η Σέχτα να μας αποπροσανατολίσει με αίμα. Και μάλιστα σκοτώνοντας άνθρωπο που υπηρετεί το σύστημα από τς πιο χαμηλά πόστα. Αν ήταν κανένας μεγαλοκεφαλαιοκράτης ίσως σκεφτόμουν διαφορετικά.
Αν τελικά δεν το κάνει επίτηδες, να αποπροσανατολίζει την κοινή γνώμη καταφέρνει μια χαρά να υπηρετεί το σύστημα δείχνοντας αλλού από τα προβλήματα του κοσμάκη

Το αποπροσανατολιστικό θέμα Μανώλη

Βρήκαμε θέμα τώρα. Πάνε βλέπεις όλα καλά σ’ όλους τους τομείς και βρήκαμε τις δηλώσεις του κ. Μανώλη να ασχολούνται οι παπαρολογούντες στην τηλεόραση.
Και τι είπε; Να γίνει η ΝΔ και το ΛΑΟΣ ουσιαστικά ένα κόμμα. Και; Ποιος είναι ο κ Μανώλης; Γιατί τον κάνουν κυρίαρχο της ειδησεογραφίας;
Δεν έχουμε δημοκρατία; Δεν λέει ο καθένας μας ο,τι θέλει;
Έχει τις ιδέες του ίσως τα επιχειρήματά του. Να κρίνουν αν έχει δίκιο ή άδικο (κατ’ εμέ δεν μιλάει σωστά). Αλλά γιατί τον έχουν διαφωνούντα; Μήπως να αποπροσανατολιστούμε από προβλήματά μας; Μήπως να κοιτάμε στο εσωτερικό την ΝΔ και να μη βλέπουμε την οικονομία τις φωτιές και τα τόσα προβλήματα;
Και αυτό που με προβληματίζει είναι πως δεν τον δείχνουν μόνο τα μπλε παπαγαλάκια αλλά και των άλλων χρωμάτων και τα πράσινα και τα ροζ.
Ας λέει ότι θέλει ο κάθε κ. Μανώλης, Ψωμιάδης και συν αυτώ. Αλλα είναι τα προβλήματά μας ως Έλληνες. Δεν μπορούν να μας αποπροσανατολίσουν με άδειες τσέπες και σκυμένα κεφάλια. Και, όσο και αν, θέλουμε δεν μπορούμε να δούμε άλλα πράγματα

Ποιες «καθαρές απαντήσεις»;

Το πρωτοσέλιδο άρθρο του κ. Πάσχου Μανδραβέλη της χθεσινής (Παρασκευή 11-6 της «Καθημερινής». Με προβλημάτισε αν και δεν μπορώ να πω ότι συμφωνώ απόλυτα.. Πάντως είναι βάση προβληματισμού σε σχέση με τον λαϊκισμό.

* * *

Το μειονέκτημα του λαϊκισμού (αριστερού και δεξιού) είναι ότι δεν έχει ποτέ λύσεις για τα προβλήματα. Το πλεονέκτημά του είναι ότι πάντα βρίσκει κάποιον ένοχο γι’ αυτά. Πότε φταίνε οι κεφαλαιοκράτες, άλλοτε οι Εβραίοι, πότε οι μετανάστες, άλλοτε οι πολιτικοί και συνηθέστερα όλοι μαζί. Είναι ομολογουμένως μια πρακτική εκλογικά αποδοτική, αλλά ταυτοχρόνως ταχυδακτυλουργική: Δείχνοντας τον «ένοχο» αποσπάς τον θεατή από το πρόβλημα κι εμφανίζεσαι με μια «καθαρή απάντηση», τέτοια που τα σοβαρά κόμματα δεν μπορούν να δώσουν επειδή οφείλουν να σταθμίσουν πολλούς και για τη μεγάλη μάζα των ψηφοφόρων ανεξήγητους παράγοντες.
Το πρόβλημα όμως είναι πως οι «καθαρές απαντήσεις» δεν είναι ποτέ ουδέτερες. Είναι πάντα οι λάθος λύσεις. Διογκώνουν, αντί να λύνουν τα προβλήματα. Ο Τζορτζ Μπους, για παράδειγμα, είχε μια «γάργαρη απάντηση» σχετικά με τον πόλεμο στο Ιράκ: «Oσοι δεν είναι μαζί μας, είναι εναντίον μας». Ηταν κάτι που καταλάβαινε και ο τελευταίος ψηφοφόρος της Νεμπράσκα και γι’ αυτό οι Δημοκρατικοί έχασαν δύο φορές. Αντιθέτως, ένας σοβαρός πολιτικός θα έπρεπε να εξηγήσει (στα δύο λεπτά που του δίνει ο τηλεοπτικός «διάλογος») τη συνθετότητα της διεθνούς πολιτικής, τις λεπτές ισορροπίες στα Ηνωμένα Εθνη, τις σχέσεις με την Ευρώπη, την οργή του μουσουλμανικού κόσμου κ.λπ. Το προσπάθησε ο δύστυχος Τζον Κέρι, αλλά στο Κάνσας ήθελαν μια «καθαρή απάντηση» χωρίς διεθνοπολιτικές φιοριτούρες. Ετσι ο Μπους εμφανίστηκε «αποφασιστικός» και ο αντίπαλός του «μικρόνους, αναποφάσιστος και δυσνόητος». Το αποτέλεσμα; Η «καθαρή απάντηση» του Τζορτζ Μπους κέρδισε εκλογές και χαντάκωσε τις ΗΠΑ.
Υπάρχει μια βαθιά αντινομία στην εξέλιξη της δημοκρατίας, την οποία παλιότερα ονομάσαμε «το δημοκρατικό παράδοξο». Το αίτημα για περισσότερη δημοκρατία σημαίνει αύξηση της πολυπλοκότητας στη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Είναι εύκολο να αποφασίζει ο ελέω Θεού μονάρχης και δυσκολότερο μια κυβέρνηση που λογοδοτεί στο Κοινοβούλιο και ελέγχεται από τη δικαστική εξουσία. Υπάρχει μικρότερη πολυπλοκότητα στη διακυβέρνηση των αρχών του περασμένου αιώνα και πολύ μεγαλύτερη σήμερα που υπάρχουν ανεξάρτητες αρχές, πληθώρα Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, ομάδες πίεσης, Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις, Ευρωπαϊκή Eνωση κ.λπ. Αυτό που ονομάστηκε «βάθεμα και πλάτεμα της Δημοκρατίας» απαιτεί όλο και περισσότερους παίκτες στη διαδικασία, αλλά –φευ– όλο και μεγαλύτερη πολυπλοκότητα.
Εκεί, όμως, βρίσκεται η αχίλλειος πτέρνα του συστήματος. Οσο πιο δημοκρατικό γίνεται τόσο περισσότερη πολυπλοκότητα αποκτά. Οσο, όμως, μεγαλώνει η πολυπλοκότητα, τόσο πιο ελκυστικός γίνεται ο απλοποιητικός λαϊκισμός. Εκεί αρχίζει η διάβρωση της δημοκρατίας, διότι ανάμεσα στις «αναποτελεσματικές φιοριτούρες» που δεν καταλαβαίνει ο κάτοικος του Κάνσας είναι το Σύνταγμα, οι θεσμοί, τα δικαιώματα. Κάπως έτσι δεν έφτασαν στο άγος του Γκουαντάναμο στις ΗΠΑ;